تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ فرهنگ و تمدن اسلام و ايران ( ويژه علوم پزشكى ) ( فارسي ) — صفحة 207

مساهمون:

ص٢٠٧
ترش : خوراكىهاى ترش مانند آبغوره ، آبليمو ، سماق و سركه ، پس از ورود به بدن ، سردى و خشكى را افزايش مىدهند و هرچه ترشى آنها بيشتر باشد سردى و خشكى بيشترى ايجاد مىكنند . افراط در خوردن اين مواد بر دستگاه تنفسى و عصبى تأثير زيانبار دارد و باعث تشديد سرفه مىشود و افراد سوداوى از مصرف آنها صدمه مىبينند . تلخ : خوراكىهاى تلخ ، گرمى و خشكى بدن را افزايش مىدهند ، خون را رقيق مىكنند و امكان خون‌ريزى را افزايش مىدهند ؛ اما دستگاه گوارش را از مواد زايد ، لزج و بلغمى پاك مىكنند . شيرين : خوراكىهاى شيرين گرم و ترند و پس از گوشت و نان مناسب ، جزء غذاهاى اصلى محسوب مىشوند . شور : خوراكىهاى شور ، گرم و خشك‌اند . نمك طعام سرآمد اين خوراكىها است . مصرف به اندازه اين مواد بلغم را از بين مىبرد و اشتها را افزايش مىدهد . تند : خوراكىهاى تند گرم و خشك‌اند و مصرف گهگاه آنها براى افراد بلغمى مناسب است ، اما بر افراد صفراوى مزاج آثار تحريك كننده دارد . بىمزه : خوراكىهاى بىمزه سرد و ترند و مصرف بيش از اندازه آنها قوت بدن و توان اعضا را كاهش مىدهد . تفاوت رژيم غذايى در فصل‌هاى گوناگون : هر فصل مزاج خاصى دارد . بنابراين ، بايد رژيم غذايى فرد متناسب با خصوصيات فصلى تغيير يابد تا تعادل مزاجى به‌هم نخورد . در فصل‌هاى گرم ، به خصوص تابستان ، خوردن غذاهاى سردىبخش و رطوبت‌بخش مانند ماست و خيار ، پنير و هندوانه توصيه مىشود و در فصل‌هاى سرد ، به‌خصوص زمستان ، خوردن غذاهاى گرمى بخش مانند كره ، عسل ، بادام و فندق همراه غذاهاى اصلى توصيه مىشود .

اصل پنجم : استفراغ و احتباس

استفراغ ( پاك‌سازى ) از ريشه فراغت و در طب به معنى تخليه بدن از مواد نامتعادل و غيرطبيعى است ؛ به عبارت ديگر استفراغ يعنى زدودن سموم و مواد زايدى كه در هر يك از مراحل هضم و سوخت و ساز ايجاد مىشود . اين مواد زايد هر روز در بدن ايجاد مىشود و لازم است از راه‌هاى خروجى طبيعى بدن دفع شوند . اگر فردى به اندازه كافى غذا بخورد ، اما