ميل دل
إنَّ لِلقُلُوبِ شَهوَةً وإقبالًا وَإدباراً ، فَأتُوها مِنْ قِبَلِ شَهوَتِها وَإقبالِها فَإنَّ القَلْبَ إذا اكرِهَ عَمِي ؛ « 1 »
همانا دلها ميل و روى آوردن و [ نيز ] روى گرداندنى دارند ؛ پس ، از جانب ميل و رو آوردنشان نزد آنها رويد ؛ چرا كه دل ، وقتى به زور [ به كارى ] وادار شد ، نابينا مىشود .
هوشيارى
النّاسُ نِيامٌ ، فَإذا ماتُوا إنْتَبَهُوا ؛ « 2 »
مردم به خواب رفتگانند . وقتى بميرند ، هوشيار مىشوند .
هنگامه خشم
و گويند : على عليه السلام مىفرمود :
مَتى اشْفي غَيْظي إذا غَضِبْتُ ؟ أحينَ أعْجزُ عَن الإنتِقامِ فَيُقالُ لي : لَوْ صَبَرتَ .
أمْ حينَ أقْدِرُ عَلَيْهِ فيُقالُ لى لَوْ عفَوتَ ؟ « 3 » ؛
كِى خشم خود را وقت غضب ، فرونشانم ؟ آيا آن هنگام كه از گرفتن انتقام ناتوانم كه به من گفته شود : اى كاش صبر مىكردى يا آن هنگام كه بر آن توانايى دارم و به من گفته شود ، كاش گذشت مىكردى .
كاش مىآمرزيدى [ نيز ] روايت شده است .
هامش
( 1 ) . نهجالبلاغه ، فيض الاسلام ، 1175 ، ح 184 . .
( 2 ) . دستور معالم الحكم ، 97 ( به نقل از پىنوشت مصحح ) . .
( 3 ) . نهجالبلاغه ، فيض الاسلام ، 1175 ، ح 185 . .