دو پيروز مىشد . در زمان ولايت قتاده بر مكه ، اقباش ناصرى ، پسر جوان خليفه ناصر لديناللَّه عباسى « 1 » عهدهدار ولايت بود گو اين كه او هرگز مستقيماً خود امارت مكه را بر عهده نداشت و خليفه به دليل ارج و منزلت وى ، او را در منصب توليت حرمين و اميرى حاجيان منصوب كرد و او در همان سالى كه قتاده وفات يافت ، در معلاه به قتل رسيد .
پس از قتاده ، پسرش حسن بن قتاده والى مكه شد و ياران اقباش ناصرى را به قتل رساند ، زيرا آنها به تبانى با راجع بن قتاده براى ولايت بر مكه به جاى حسن متهم بودند .
ولايت حسن تا سال 619 يا 620 ه . ق ادامه داشت .
پس از وى ملك مسعود « 2 » به نام يوسف و ملقب به أقشبيس بن ملك كامل محمد بن ملك عادل ابوبكر بن ايوب ، حاكم يمن ولايت مكه را بر عهده گرفت . او به سمت مكه رفت و در مسعى با حسن بن قتاده به نبرد پرداخت و [ در اين نبرد ] حسن شكست خورد و به اتفاق يارانش مكه را ترك گفت ؛ لشكريان ملك مسعود مكه را تا عصر مورد غارت و چپاول قرار دادند . ولايت او بر مكه تا زمان مرگ ، يعنى سال 626 ه . ق ادامه يافت . « 3 » به نيابت از سوى ملك مسعود ، نور الدين عمر بن على بن رسول - كه پس از وى سلطنت در يمن را بر عهده گرفت - والى مكه شد . حسن بن قتاده نيز با لشكرى از ينبع به سراغش آمد و نور الدين نيز براى نبرد با او از شهر بيرون آمد و او را شكست داد .
امير حسام الدين ياقوت بن عبداللَّه ملكى مسعودى نيز از سوى ملك مسعود ، عهدهدار ولايت بر مكه گرديد . من در سند خريد خانهاى در مكه ، فرمان ياقوت را به چشم خود ديدم كه از او با عنوان امير الحاج و امير الحرمين و متولى جنگ و عهدهدار لشگريان در مكه نام برده شده است . اين معامله در جمادىالآخر سال 625 ه . ق صورت گرفته است و معلوم مىشود كه ياقوت در اين تاريخ ، والى مكه بوده است .
هامش
( 1 ) . الناصر بن المستضىء بن المتنجر از سال 576 تا 622 ه . ق خلافت عباسى را بر عهده داشت .
( 2 ) . درباره او نگاه كنيد به : شفاء القلوب فى مناقب بنىايوب ، ص 362 .
( 3 ) . شفاء القلوب ، ص 365 .