ازرقى يادآور شده است كه پردهداران كعبه ، براى متوكّل خليفهء عباسى رقعهاى نوشتند و در آن ذكر كردند كه دو ركن از اركان كعبه طلاكارى شده و دو گوشهء ديگر نقرهكارى شدهاند و اگر همهء آنها ( يكدست ) شود و طلاكارى گردد ، خيلى بهتر است و اين كه قطعهاى كه روى برخى ديوارهاى كعبه شبيه كمربند روى ديواره حفاظ قرار گرفته ، از سنگ مرمر است و اگر آن قطعه در چهار گوشه ، از نقره باشد ، زيباتر و بهتر است .
ازرقى مىافزايد : متوكل ، اين كارها را انجام داد و اسحاقبن سلمهء زرگر را مأمور اين كار كرد . مىگويد : اسحاق ، هر دو گوشه داخل كعبه را كه از نقره بود ، از طلا كرد و دو گوشهء ديگر را نيز كه طلا بود به شكل جديد اين دو گوشه ساخت و پرداخت و كمربندى از نقره و با نقش و شكل يكسان درست كرد و روى ديوار حفاظ كعبه در هر چهار طرف قرار داد . عرض اين كمربند دو سوم ذرع است و طوقهاى از طلا دارد كه متصل به آن است . ازرقى آنگاه مىنويسد : در بالاى اين كمربند ، سنگهاى مرمر نقشدار است و ورقهء طلاى نازكى كه براى سقفها به كار رفته بود ، بر روى اين سنگهاى مرمر ، قرار نگرفت . وى مىافزايد : بر ديوار پشت در ، از سمتِ راستِ كسى كه وارد كعبه مىشود ، گيرهاى مسى قرار داشت كه وقتى در باز مىشد ، آن را بدان گير مىدادند تا بسته نشود . آن مسها را نيز كندند و به جاى آنها از نقره استفاده كردند . او همچنين درِ پلكان را نيز نقره كشيد . . . پاشنهء در را هم كه از دو قطعه چوب ساج بود و به مرور زمان ساييده و فرسوده شده بود ؛ در آورد و به جاى آن يك قطعه از چوب ساج يكدست قرار داد و آن را با ورقههايى از نقره پوشانيد .
ازرقى مىگويد : اسحاقبن سلمهء زرگر به من خبر داد طلاهايى كه در گوشهها و لولاى در بود ، نزديك به هشت هزار مثقال مىشد و مجموعه نقرهها از جمله نقرهء روكش پاشنهء پايينىِ در و نيز چهار پايهء نقرهاى ، بالغ بر حدود هفتاد هزار درهم مىشد و طلاهاى نازك روكش شده بر ديوارها و سقف كعبه ، جمعاً نزديك به يكصد حقّ « 1 » شده
هامش
( 1 ) - هر حق معادل پنج مثقال است .