( 324 ) ص 89 ) اگرچه در مذهب حكما يك خدا را مىپرستند : منظور از يك خدا ، پادشاه آسمان است .
( 325 ) ص 89 ) يكى را وقف به آسمان كرده : چينيان به آن معبد تيان تان
Tiantan )
؟ ؟ ؟ به معنى معبد آسمانى ) مىگويند كه شالودهء آن در سال 1420 م . نهاده شد و در سال 1530 م . گسترش يافت . پادشاهان سلسلههاى مينگ و چينگ در آنجا براى آسمان و بركت محصولات نيايش و قربانى مىكردند . محوطهء اين معبد با مساحت دويست و هفتاد و سه هكتار به دو بخش داخلى و خارجى تقسيم مىشود و ديوارى گرداگرد آن را فرو مىگيرد . ديوار شمالى در قسمت داخلى به صورت نيمدايره و ديوار جنوبى آن به صورت مربع نماد گرد بودن آسمان و چهار گوشه بودن زمين است . ساختمانهاى اصلى در امتداد يك خط ، از جنوب تا شمال معبد داخلى ادامه يافته و با راههاى گسترده به طول سيصد و شصت متر به يكديگر مىپيوندند و نمودار آن است كه براى رسيدن به آسمان بايد راهى طولانى پيمود . در جنوب بخش داخلى ، معبد يوان چو
Yuanqiu )
؟ ؟ ؟ ) قرار دارد كه نيايشگاه آسمان است .
پلهها و نردههاى آنجا به دستههاى نه تايى تقسيم مىشوند زيرا عدد نه در فرهنگ چين عدد مقدس بشمار مىآيد .
( 326 ) ص 89 ) ديگرى را به زمين : در زبان چينى به آن دى تان
Ditan )
؟ ؟ ؟ ، به معنى معبد زمينى ) مىگويند . اين معبد در سال 1530 م . به صورت چهارگوشه - به نماد زمين - ساخته شد .
پادشاهان سلسلههاى مينگ و چينگ در روز اول تابستان در اين معبد به نيايش خداى زمين مىپرداختند .
( 327 ) ص 89 ) مدبّر : كارگزار .
( 328 ) ص 90 ) دير مخصوص حكما : به زبان چينى به آن ون مياو
Wenmiao )
؟ ؟ ؟ ) گفته مىشود .
( 329 ) ص 90 ) دير كنفوسيوس : در چينى به آن كونگ مياو
Kongmiao )
؟ ؟ ؟ ) گفته مىشود .
( 330 ) ص 90 ) مدرسهء حكما : به اين مدرسه در زبان چينى شوا گونگ
Xuegong )
؟ ؟ ؟ ) گويند .
( 331 ) ص 91 ) حكّام وقتى كه حكومت مىيابند . . . انصاف عمل كنند : به اين عمل در زبان چينى جيه ئين
Jieyin )
؟ ؟ ؟ ) گفته مىشود .
( 332 ) ص 91 ) در چهار نسبت و موافقت : بر خلاف آنچه در متن ذكر شده در چين رسم است كه پنج نسبت را قايل باشند زيرا آنها برادران را جدا از مصاحبان و ياران به حساب مىآورند . در زبان چينى به اين پنج نسبت وو لون
Wulun )
؟ ؟ ؟ ) گفته مىشود .
( 333 ) ص 91 ) هرچيز كه نسبت به خودت . . . به ديگران مكن : اين جمله از كتاب لون يو
LunyU ? )
؟ ؟ ؟ ) گرفته شده است .