چون عجمها كاستى آن را ناپسند دانستند ، چنين ناميده شد . « 1 »
ابنقتيبه : مسيلمه ( كذاب ) اولين كسى بود كه تخم مرغ را در شيشه جاى داد .
و همو اولين كسى بود كه بال بريدهى پرندهاى را پيوند زد و گروهى از او پيروى كردند . يكى از شاعران حنفى در بارهاش گفته است :
لهفى عليك اباثمامة * لهفى على ركنى شهامه
كم آية لك فيهم * كالشمس تطلع من غمامة
« بر تو مىگريم اى ابوثمامه ، بر تو كه ستون دلاورى بودى ! چه نشانههايى كه از تو در ميان آنان نمايان شد ، چونان خورشيدى كه از پس ابرها بتابد » . « 2 »
همان به نقل از ميمون بن مهران : اولين كسى كه سواره مىرفت و همراهانش پياده به دنبال او بودند ، اشعث بن قيس بود .
گفتهاند : در دوران جاهلى ، نخستين كسى كه براى ورود به كعبه پاىافزار خويش را در آورد ، وليد بن مغيره بود . در دوران اسلامى نيز مردم كفش از پاى كندند .
همان : اولين كسى كه در دوران جاهلى به قُسامه داورى كرد ، همو بود و اين روش در اسلام نيز تأييد شد .
گفتهاند : در ميان مردم مكه ، اولين كسى كه با رنگ مشكى خضاب كرد عبدالمطلب بود . مردى از حميريان در سفر يمن با وى چنين كرد و او را كه نشانههاى پيرى به دو يورش آورده بود ، با وسمه آراست .
گفته است : نخستين كسى كه تختهاى روان را براى نشستن حاجيان ساخت ، و كجاوه را به كار گرفت و بر پشت شترهاى سرخمو نهاد ، امجعفر بود .
اولين كسى كه در مساجد ، ايوان مقصوره بنا نهاد معاويه بود .
اولين كسى كه در نامهها تاريخ نوشت و با گِل مُهر زد ، عمر بود .
هامش
( 1 ) . فتوح البلدان 450
( 2 ) . المعارف 405 ؛ عيون الاثر 2 / 293 .