روش ديگرى كه براي پيشبينى رويت هلال استفاده مىشود اين است كه ببينيم ارتفاع ماه هنگام غروب خورشيد چقدر است ودر عين حال اختلاف سمت ميان ماه وخورشيد را هم در نظر بگيريم .
در اين روش از دادههاى آمارى خاصي استفاده مىشود . به اين ترتيب كه هلال ماه را در أوائل ماههاى متعدد رصد كردهاند تا تعيين كنند كه هنگام غروب خورشيد ماه در چه ارتفاع وهمچنين با چه اختلاف سمتى از خورشيد مىتواند رؤيت شود . نتيجة اين روش آمارى منحنىاى است كه در شكل 3 مىبينيد .
( ) هر دايرهء كوچك در اين شكل نشاندهندهء يك رصد انجام شده است . دواير تو خالى حاكى از رؤيت نشدن ماه ، ودواير توپر حاكى از رؤيت ماه در آن وضعيت خاص است .
اين منحنى حدّى را براي رؤيت هلال نشان مىدهد . هر دايره كوچك در اين شكل نشان دهنده يك رصد انجام شده است . دواير توخالى نشانگر اين است كه در آن وضعيت وبا آن اختلاف سمت وارتفاعى كه ماه داشته ، تلاش براي رؤيت هلال ماه به نتيجة نرسيده است . برعكس دايره توپر نمايش دهندهء ديده شدن ماه در آن وضعيت خاص است . به عنوان نمونه زيج هندى بيان مىكند كه اگر اختلاف سمت ماه وخورشيد صفر باشد ، يعنى در هنگام غروب خورشيد ، ماه درست در بالاى خورشيد قرار داشته باشد
رؤيت هلال ( فارسي ) — صفحة 3008
مساهمون: رضا مختاري
ص٣٠٠٨