حديث خدمت كرده است . خدماتى را كه اين علما كردهاند نبايد كم بشماريم و ما هر چه داريم از آنها داريم چيزى كه هست علماى شيعه همديگر را احترام مىكنند ؛ اما از يكديگر تقليد نمىكنند . ما تقليد نمىكنيم . ما در زمينه احاديث سيره ، احاديث تفسير قرآن ، احاديث عقايد ، احاديث اخلاق و آداب ، و . . . محتاجيم به همان شيوه تحقيقات و كارهايى كه فقهاى ما در احاديث فقهى كردهاند . نمونهاى از محكم كارى ، از علماى گذشته بگويم .
نمونهاى از دقت شيعه در نقل و ضبط حديث
از جمله علمايى كه در حديث كار كردهاند و من آنها را درك كردم ، مرحوم جدم خاتم المحدثين آقا ميرزا محمد شريف عسكرى تهرانى بود . ايشان شاگرد آيت اللّه العظمى ميرزا حسن شيرازى ( صاحب فتواى تحريم تنباكو ) و سومين عالم سامرا بود . آقا ميرزا محمد تهرانى ، مستدرك بحار نوشته بود كه فقط اجازات آن ، پنج مجلد بود كه مرحوم شيخ آقا بزرگ تهرانى و مرحوم آقا سيد محسن امين عاملى از كتاب اجازات ايشان در مؤلفات خود استفاده كردهاند . كتاب اجازات بحار هم چهار مجلد است . من بخشهايى از دو اجازه روايتى را در اينجا مىآورم تا ببينيد علماى ما در نقل و ضبط حديث ، در گذشته چگونه بودند . اين دو اجازه كه آنها را در جلد اول القرآن الكريم و روايات المدرستين از كتاب اجازات بحارالانوار نقل كردهام ، آنجا با خط خود مرحوم علامه مجلسى چاپ شده است .
1 . در اجازه شيخ فخرالدين محمد ، فرزند علامه حِلى ( متوفاى 771 هجرى ) به شيخ محسن بن مظاهر آمده :
( و أجزتُ له ايضاً أن يَرْوِيَ عنّي مصنفات الشيخ أبيجعفر محمد بن الحسن الطوسي و من ذلك كتاب تهذيب الاحكام فإني قرأته « 1 » على والدي درسا بعد درس و تمت قراءته فى جرجان سنة اثني عشر و سبعمائة ، عنّي عن والدي ثم والدي قرأه على والده أبيالمظفر يوسف بن علي و أجاز له روايته ثم يوسف المذكور قرأه على الشيخ معمّر بن هبة اللّه بن نافع الوراق و أجاز له روايته ثم الفقيه معمّر المذكور قرأه على الفقيه أبيجعفر محمد بن
هامش
( 1 ) . قراءة به معناى ياد گرفتن لفظ و معناى كتاب از طريق استاد است . براى تفصيل بيشتر مراجعه كنيد به كتاب القرآن الكريم و روايات المدرستين ، ج 1 ، ص 286 - 299 ، طبع اول ، 1415 هجرى .