بيانى از جنيد
جنيد بغدادى قدس اللّه روحه خطاب به مريدانش گفت اى ارباب خلوت هرگاه در موقعى كه در خلوت بسر مىبريد مأنوس با خلوت باشيد و اظهار اشتياق بدان بنمائيد به مجردى كه از خلوت بيرون آمديد انس با خلوت هم همراه با شما از آنجا بيرون خواهد رفت و هرگاه در خلوت مأنوس با حقتعالى باشيد به مجردى كه از خلوت خارج شديد بيابانها و خلوتها از نظر شما يكسانست .
تشويش خاطر
در يكى از اوقات به اطلاع ابو النجيب شهاب الدين سهروردى رسيد صاحب خلوتى است كه بر اثر استغراق ذكر به پايهاى رسيده است كه صداى ذكر از سينهى او به گوش مىرسد و ليكن هرگاه صدائى به گوش او برسد يا چيزى را از عالم شهادت مشاهده نمايد تشويش خاطر پيدا مىكند و سينهاش جريحهدار شده و خشمناك گرديده و حالت تنفرى در او بوجود مىآيد .
ابو النجيب هنگامى كه گزارش احوال او را شنيد در مقام توصيه بر آمد و خطاب به مريدان گفت شما مانند او نباشيد .
مراد ابو النجيب آن بود كه انس با خلوت را به پايهاى برسانيد كه چيزى تشويش خاطر در شما ايجاد ننمايد زيرا چنان ذاكرى ذكر صافى از غل و غش و شواهد و آثار و طيران آن را در آسمان