وممانعت مادر أطفال كنند كه به خانهء مادر خودش نرود ؟ وزن مىتواند كه مهر را از تركهء شوهر بگيرد ؟ وهمچنين شوهر تعهّد كرده بود كه گوشواره وحلقه از براي أو بسازد وبعد از زفاف خويشان شوهر - چنانكه متعارف است - قدرى وجه به آن زن به عنوان تكلّف وهديه دادهاند وشوهر همان وجه را از براي أو گوشواره وبازوبند ساخته ، آيا برادرهاى شوهر مىتوانند كه از أو بگيرند ؟
ورخوتى كه از براي زن طيار « 1 » كرده مال زن است يا مال شوهر ، بعد از وفات ؟
جواب :
اختيار پرستارى صغار بعد از پدر با مادر است وديگرى را بر أو تسلّطى نيست خواه خويش وخواه بيگانه ، ودر باب تركهء ميّت هرگاه وصيّى نداشته باشد وجدّ پدرى يا وصىّ أو نيز نباشد ويا باشد وبه شرايط ولايت نباشد ؛ اختيار آن با حاكم شرع است ، واگر أو نباشد با عدول مؤمنين است كه حسبتا للّه از براي صغار نگاه دارند .
ودر باب دعاوى زوجه از مهر وغيره هرگاه ثابت كند كه بر ذمّهء شوهرش مىباشد وقسم نيز بر بقاى آن خورد ؛ مىتواند كه از تركه بگيرد ، ورخوتى كه شوهر از براي أو [ مهيّا ] كرده از جملهء تركهء شوهر است مگر آنكه زن ثابت كند كه آنها را به أو بخشيده وبه تصرّف أو داده ، وبرادر شوهر را تسلّطى بر زوجهء أو نيست وبه هر جايى كه خواهد مىتواند رفت ، ووجهي را كه به هديه ورونما به أو دادهاند مال اوست .
سؤال رصد [ 294 ] :
زيد از براي پسر بزرگ خود زن خواسته وضامن وجه صداق أو شده وبعد از آن فوت شده ، وزوجهء پسر ادّعاى مهر خود بر « 2 » تركهء ميّت مىنمايد ، أو را مىرسد يا نه ؟
جواب :
مىرسد هرگاه ضمان به نهج شرعي شده باشد وآن از قبيل ديون
هامش
( 1 ) يعنى : آماده ، مهيّا ( فرهنگ معين : 2 / 2243 ) .
( 2 ) ج : را از .