شهر آنان كسى را مىشناسند كه از كسى كه در شهر آنانست و مىخواهند او را به امامت انتخاب كنند صلاحيت بيشتر و برترى مسلم دارد آنان را معرفى كنند ؟ بالجمله آنچه گفتيم آيا لازم است تا صورت عمل گيرد يا نيازى به آن نيست و بدون كشف مردم شايسته در شهرها و بدون نوشتن نامه به علماى ديارهاى اسلام مىتوانند خود ، امام انتخاب كنند ؟ پس وقتى پرسش اين سؤالات اقامهء حجت را بر صحت آن متعذر مىسازد همچنان بر لزوم آن در مقام عدل بارى تعالى جل جلاله و به لزوم آن نزد رسول الله ( ص ) الزام كسانى از علماى اسلام كه براى انتخاب كردن كسى كه به او اختيار مىدهند اختيارى ندارند دليل و بهانه اى نيست آيا مشاهده نمىكنى كه ادعاى كسانى كه مىگويند مىتوان امام را انتخاب كرد ادعايى باطل و عبث است ؟
بخش 102
يكى از علماى علم كلام كه اين سخنان را شنيد گفت مردم هميشه در مصالح خود با ظنّ و گمان رفتار مىكنند . گفتم گيرم كه مردم در مصالح و نفوس خود به ظنّ خود عمل نمايند امّا چگونه مىتوان از عمل به ظن در بارهء خويشتن فراتر رفت و تدبير خداى عز و جل را در مورد بندگان و شهرها زير پا گذاشت و با اقدام به ظن ضعيف ، اهتمام به ثبوت اقدام نبوت شريف را ويران ساخت و تدبير آن را از يقين شريف به ظن ضعيف منتقل ساخت . به عبارت ديگر چگونه مىتوان اصولى را كه مقام نبوت به آن اهميت داده است با ظن ضعيف از بنياد ويران نمود و يقين را به گمان تبديل ساخت ؟ چه كسى آنها را در همه امور دين و دنيا ولايت داده است با آنكه
كشف المحجة لثمرة المهجة ( فانوس ) ( فارسي ) — صفحة 128
مساهمون: اسد الله مبشرى
ص١٢٨