[ 975 ] كتاب في الجزء الّذي لا يتجزء في حركة الشّريان [ 5762 ]
143 / ابو نصر بن ابى زيد صحاربخت / 2146
پسر همان صحاربخت كه قبلا از وى ياد كرديم ( نك : پيش از اين ، ص 318 ) . احتمالا در پايان ق 3 ه / 9 م مىزيسته است .
آثار :
[ 976 ] بيرونى از كتاب الأقراباذين وى در كتاب الصيدنة ( گ 20 پ ) نقل مىكند [ 5763 ]
144 / ابو زيد بلخى / 2147
احمد بن سهل ( ت : 236 ه / 850 م ، د : 322 ه / 934 م ) دانشمندى جامع الاطراف بود ؛ اما ظاهرا بيش از ساير رشتهها به جغرافى علاقه داشته است . اگر برحسب نوشتهاى طبى از وى كه به دست ما رسيده و ابن نديم ( ص 138 ) از آن ياد مىكند و ياقوت ( ارشاد ( دوم ) ، 3 / 66 ) دو « مقاله » از آن را مىشناخته قضاوت كنيم ، بايد بگويم كه ابو زيد با طب نظرى هم سروكار داشته است . اين بهويژه جالب توجه است كه ابو زيد در اين اثر بهداشت را با اخلاق توأما مطرح كرده است .
آثار :
[ 977 ] مصالح الأبدان و الأنفس [ 5764 ]
نسخه : اياصوفيه 3740 ( 140 گ ، ق 9 ه ) ؛ همان 3741 ( 181 گ ، 884 ه ) « 1 » .
145 / رازى / 2148
ابو بكر محمّد بن زكرياى رازى به گفتهى بيرونى در 251 ه / 865 م در رى به دنيا آمد . طبق روايت بايد در موطن خود موسيقى ، كيميا و ساير علوم طبيعى را آموخته ، در ح 30 سالگى به بغداد رفته و بعد در آنجا معلومات طبى خود را فرا گرفته باشد . زمان اقامت اوليهى وى در بغداد روشن نيست .
ولى گويا بين 290 ه / 902 م و 296 ه / 909 م به رى بازگشته ، زيرا هر دو كتاب خود يعنى الطب المنصورى و الطب الروحانى را در اين زمان به امير آن ديار منصور بن اسحاق بن احمد بن اسد اهدا كرده است . وى بار ديگر موطن خود رى را ترك گفت و به بغداد رفت ، اما دوباره به رى بازگشت و در 313 ه / 925 م در آنجا درگذشت .
هامش
( 1 ) . آغاز : « الحمد للّه ربّ العالمين . . . و هذا الكتاب الّفته في مصالح الأبدان و الأنفس ضمّنته ما ارجو انتفاع الناظر فيه به و قسّمته ، على مقالتين إحديهما في تدبير مصالح الأبدان و الاخرى في تدبير مصالح الأنفس . . . » .