و الفكرة مرآة الحسنات ، و كفّارة السّيّئات ، و ضياء للقلب ، و فسحة للخلق ، و إصابة في اصلاح المعاد ، و اطَّلاع على العواقب ، و استزادة في العلم .
مىفرمايد كه : نظر كردن به عبرت ، به دنيا و خلايق دنيا و احوال ايشان ، و فكر كردن در عاقبت ، آيينهاى است كه به وسيلهء او نمودار مىشود حسنات و خوبيها و ترك كرده مىشود دنيا و خواهشهاى نفسانى . و نيز فكر در عاقبت ، باعث كفّارهء گناهان است ، و جلا دهندهء دلهاى قاسيان است ، و سبب وسعت خلق بد خلقان است . چرا كه هر گاه بىاعتبارى دنيا و سرعت زوال او ، به كسى ظاهر شد ، هرگز با كسى درشتى و كج خلقى نمىكند . و نيز سبب اصلاح معاد است ، چرا كه ، هر كه اكثر اوقات فكرش ، فكر آخرت باشد و مراتب عذاب و عقاب ، مركوز خاطرش باشد ، معلوم است كه كارى كه خلاف رضاى الهى باشد ، نخواهد كرد . و هر كه چنين است ، البتّه معادش و آخرتش ، مقرون به صلاح و سداد خواهد بود و اختلالى به او راه نخواهد يافت . و نيز انديشهء آخرت ، موجب صفاى نفس است و صفاى نفس از تيرگى ، باعث حاصل شدن علوم و إدراكات است . و از جملهء علوم و إدراكات ، علم به احوال معاد و آخرت است و اطَّلاع بر عواقب . و نيز نظر كردن در عواقب ، زياد مىكند علم به مهلكات و منجيات نفس را . و خواهد دانستن كه چه چيز باعث هلاكت و خسران است و چه چيز موجب نجات و فوز به جنان . اين فقرهء « استزادة » ، مىتواند كه مفسّر فقرهء سابقش باشد ، ممكن است كه ذكر عامّ بعد از خاصّ باشد .
و هي خصلة لا يعبد الله بمثلها .
و نيز مىفرمايد كه : فكر كردن در عاقبت ، خصلتى است محمود ، كه هيچ عبادتى به او نمىرسد .
قال رسول الله صلَّى الله عليه و آله : فكرة ساعة خير من عبادة سنة ، و لا ينال منزلة
مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي ) — صفحة 192
مساهمون: المنسوب للإمام الصادق ( ع )
ص١٩٢