تشريح المسائل
* مراد از عبارت ( حيث اثبتا السّهو للنبىّ . . . ) چيست ؟
اين است كه در برخى از روايات آمده است كه پيامبر مشغول خواندن نماز چهار ركعتى بودند و در اثناء نماز و پس از اتمام دو ركعت سلام مىدادند ، يكى از حاضرين به حضرت عرض كرد اقصرت الصلاة ام نسيت ؟
حضرت چگونگى واقعه را سؤال نمودند ، شخص حاضر عرضه داشت كه پس از دو ركعت سلام داديد حضرت بلند شده و دو ركعت ديگر را خوانده است .
حال جناب صدوق و ابن وليد استادش به اين روايت تمسّك در اثبات سهو در پيامبر نمودهاند .
* نظر شما پيرامون حديث مذكور و امثال آن چيست ؟
اين است كه :
اوّلا : روايات مزبور با اصول مذهب شيعه كه پيامبر و ائمه را از سهو و نسيان منزّه مىداند ، سازگارى نداشته و مخالف است .
ثانيا : روايت مذكور مخالف با دليل عقلى قطعى است ، چرا كه عقل حاكم به اين است كه پيامبر و امام بايد از سهو و نسيان منزّه باشند ، چرا كه در غير اين صورت اطمينان امّت از وى زائل مىشود و غرض از ارسالش نقض مىگردد .
ثالثا : روايت مذكور با قواعد فقهى تخالف دارد ، چه آنكه بر اساس مضمونى كه در اين روايت وجود دارد حضرت صحبت نموده و پس از استفسار واقعه براى دو ركعت ديگر بلند شدهاند .
لازمهء مطلب فوق اين است كه در ميان نماز تكلّم كردن مضرّ نباشد و حال آنكه اجماع فقهاء بر ابطال نماز است .