قولى است كه آرى چون جواز آن در اخبارى رسيده و با عمومات ادله حلال بودن حرام هنگام اضطرار تأييد مىشود و گفته شده ، نه ، چون اين اخبار صالح براى تخصيص اخبار حرمت نيستند و از دارو ساختن حرام هم منع شده ، و بيشتر فقهاء باخبار جواز اعتناء نكردند و جوازش را فرع جواز مداوا باحرام دانستند ، و از اين رو گل مختوم را هم بدان پيوستند و اگر چه خبرى براى جواز ندارند .
محقق - ره - در شرايع گفته : و در باره گل ارمنى روايت حسنهايست براى جواز چون سودى دارد كه بدان ناچارند ، شهيد ثانى - ره - گفته محل گفتگو در باره خوردن گل آنجا است كه نيازى بدان نيست ، زيرا برخى گلها خواص و سودها دارند كه در جز آنها نيست و چون براى دارو بدانها ناچار شوند بقول پزشك دانا كه گمان راستگوئيش رود جائز است به اندازه رفع نياز از آن خورد بعموم قول خدا - تعالى « پس هر كه بدان ناچار شود بىستمكاري و تجاوز كارى بر او گناهى نباشد . » و روايت وارد است در جواز خوردن گل ارمنى و آن گل مخصوصى است كه از ارمنيه آورند ، و براى وباء و اسهال و جز آن سودمند است چنانچه در كتب طب ياد شده و مانند آنست گل مختوم ، و بسا منع شده بعموم ادله حرمت گل و بدليل قول آن حضرت عليه السّلام « درمان شما بر چيزى كه بر شما حرام است نهاده نشده » و قول او صلّى اللَّه عليه و آله « شفاء نيست در حرام » .
و جواب اينست كه اين عمومات بدان ادله تخصيص يابند و هم بقول آن حضرت صلّى اللَّه عليه و آله و سلم كه « لا ضرر و لا اضرار » و آن دو خبر كه شفاء در حرام نيست بجاى خود درستند چون ما گوئيم در حال ضرورت حرام نيستند و مقصود خبر اينست كه تا حرامند شفاء ندارند ، و موضع اختلاف در آنجا است كه ترس از مردن بيمار نباشد و گر نه بىاشكال جائز است - پايان - و بحث كامل در باب تداوى به حرام در باب خود بيايد ان شاء اللَّه تعالى .
ابن فهد - ره - گفته : هر گاه نياز بخصوص گل ارمنى باشد جائز است خوردن آن نه جز آن ، و گفتهاند كه آن خاك گور اسكندر است و فرق ميان آن و تربت امام حسين
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى) — صفحة 138
مساهمون: العلامة المجلسي
ص١٣٨