تخطي إلى المحتوى الرئيسي

خراسان و سيستان ( سفرنامه كلنل ييت به ايران و افغانستان ) ( فارسى ) — صفحة 369

مساهمون:

ص٣٦٩
رادكان در مورد آنها صحبت شده بود زندگى مىكردند . اين دهكده را از دور توسط تنها درخت چنار بزرگى كه در آن قد برافراشته بود ، مىشد تشخيص داد . در هشت ميلى نهر ديگرى را قطع كرديم كه به سمت پايين و به خسروشهر « 1 » يا شهر داريوش پيش مىرفت . اين هر دو دهكده براساس آنچه گفته مىشود بسيار قديمى مىباشند . در طول اين راه به تعداد زيادى آهو برخورديم . اما همگى آنها به سمت تپه‌ها در حركت بودند و نتوانستيم آنها را شكار كنيم . دفعه‌دار كه همراه با گروه اردوگاه اصلى قبل از ما به اين ناحيه آمده بود از اينكه موفق شده بود با تفنگ كارابين خود غزالى را شكار كند ، بسيار خوشحال بود . تنها چيزى كه من توانستم شكار كنم يك هوبرهء تنها بود كه براى اولين بار در اين ناحيه با آن مواجه مىشدم . اين پرنده به نظر نمىرسيد كه در خراسان فراوان باشد . كمايستان « 2 » محلى كه ما در آن اردو زديم ، طبق نقشه در سه ميلى جنوب غرب آق‌قلعه واقع مىشد . اينجا ويرانه‌اى بيش نبود . ارك آن يك بناى عظيم و با ديوارهاى بلند به مساحت 196 متر مربع بود كه خندقى عميق در شمال آن ديده مىشد . متصل به اين ارك يك شهر با ديوارهاى بلند بود كه 390 تا 780 متر مربع مساحت داشت . دروازهء ارك به داخل شهر باز مىشد و اگر كسى از آن به شهر وارد مىگرديد جز با يك تعداد بناهاى ويران با چيز ديگرى مواجه نمىشد . در ارك شهر ويرانه‌هاى ديوارها ، گنبدها و دالانهاى زيادى به چشم مىخورد كه به نظر مىرسيد مردم براى دست يافتن به آجرهاى آنها اقدام به ويرانى بيشتر آنها نموده‌اند . شهر بجز مسجد آن‌كه 54 متر طول داشت تماما از خشت خام بنا شده بود . مسجد تقريبا در وسط شهر واقع شده و تا حدى كمتر آسيب ديده بود . خيلى جالب بود كه اينهمه بناهايى كه نسبتا سالم به نظر مىرسيدند از سكنه خالى شده و به نحوى فراموش شده رها گرديده بودند . تا آنجا كه توانستم دريابم اين شهر توسط الله يار خان بنا شده و بعد از گذشت 21 سال در جريان سركوبى قيام سالار بدست حسام السلطنه تسخير و ويران مىگردد . در مورد الله يار خان چيز زيادى دستگيرم نشد . او ظاهرا يكى از رؤساى مشهور قليچى بوده است كه مهمترين و پرقدرت‌ترين شاخهء گرايلىها محسوب مىشده‌اند . قليچىها بعد از وى ديگر نتوانستند زمين مستقل و از خود داشته باشند .
هامش
( 1 ) - اين دهكده خسروشير ناميده مىشود و دهى از دهستان ميان‌جوين شهرستان سبزوار است . ماخذ فوق . ( 2 ) - كمايستان دهى از دهستان ؛ بالاجوين شهرستان سبزوار است . فرهنگ آباديهاى كشور ، جلد 21 .