شقاوت و بدبختى ) انداختى ، و پادشاهانى كه به نابودى سپردى ، و آنان را در آبگاههاى بلاء و سختى فرود آوردى جائى كه فرود آمدن و بازگشت ( سزاوار ) نبود . 12 - چه دور است كه من از تو فريب خورم هر كه بر لغزشگاهت گام نهد بلغزد ، و هر كه در آبهاى انبوهت سوار شود غرق گردد ، و آنكه از ريسمانهاى دامت كناره گيرد موفّق شده ( رستگار گشته ) است ، و كسى كه از تو سالم ماند اگر جاى خوابگاهش تنگ باشد ( در سختى و ناكامى زندگانى كند ) باكى ندارد ( چون ميداند اين سختى به زودى مى گذرد ، لذا مى فرمايد : ) و دنيا نزد او به روزى ماند كه وقت گذشتن آن رسيده است . 13 - از من دور شو كه به خدا سوگند رام تو نمى گردم تا مرا خوار سازى ، و هموارت نمى شوم ( فرمانت نمى برم ) تا مرا ( بهر جا خواهى ) بكشى ، و سوگند به خدا سوگندى كه در آن مشيّت و خواست خدا را جدا مى سازم ( چنان كه خداوند به آن دستور داده در قرآن كريم س 18 ى 23 مى فرمايد : وَ لا تَقُولَنَّ لِشَيْءٍ إِنِّي فاعِلٌ ذلِكَ غَداً ى 24 إِلّا أَنْ يَشاءَ اللّهُ يعنى هرگز براى كارى مگو من آن را فردا خواهم كرد مگر آنكه خدا بخواهد يعنى بگو انجام مى دهم اگر خدا بخواهد ) خود را تربيت ميكنم چنان تربيتى كه شاد و شگفته گردد بقرص نانى كه بر آن خورشى يابد ، و در خورش به نمك قناعت كرده بسازد ، و ( از بسيارى گريه ) كاسهء چشمم را به حال خود گذارم كه اشكهايش تهى شود مانند چشمهاى كه آبش فرو رفته است ( آنقدر بگريم كه اشكم نماند ) 14 - آيا شكم حيوان چرنده از آنچه مى چرد پر مىشود كه به پهلو مى افتد ، و رمهء گوسفند از علف و گياهش سير مى گردد و سوى خوابگاه مى رود ، و علىّ ( صلوات اللّه عليه ) توشهء خود را خورده مانند چهارپايان مى خواهد در چنين حالى چشمش روشن باد كه پس از سالهاى دراز به چهار پاى يله و چرنده در گله پيروى نمايد ( در صورتى كه ننگ است كه همّت و انديشهء شخص خوردن و آشاميدن باشد ) 15 - خوشا نفسى كه آنچه پروردگارش واجب كرده اداء كند ، و در سختى شكيبا باشد ، و در شب از خواب دورى گزيند تا زمانيكه خواب و پينكى بر او غلبه نمايد زمين را فرش پنداشته دستش را بالش قرار دهد ، در گروهى كه ترس بازگشت ( روز رستخيز ) چشمهاشان را بيدار داشته ، و پهلوهاشان را از خوابگاهها دور ساخته ، و لبهاشان بذكر و ياد پروردگارشان آهسته گويا است ، و به بسيارى استغفار ( و درخواست آمرزش ) گناهانشان ( مانند ابرهاى پراكنده ) پراكنده شده است ( در قرآن كريم س 58 ى 22
نهج البلاغة ( فارسى ) — صفحة 975
مساهمون: خطب الإمام علي ( ع )
ص٩٧٥