هادى خان حال دو سه هفته است شصت تومان ديگر قرض مىخواهند و كرارا ، چه كتبا و شفاها ، پيغام دادهاند و اراده دارند چند ماهى سر مزارع و املاك خود رفته ، مراجعت نمايند . روز گذشته باز آمدم . ايشان به قلهك آمده و در اين باب شرحى مرقوم فرموده و تنخواه خواستهاند . اگر سركار مصلحت دانيد ، مرقوم فرماييد ، مبلغ مزبور به ايشان تسليم شده ، سند يكصد تومانى مجموعا دريافت شود . گويا خيلى به جهت ايشان لزوم پيدا كرده است .
در باب اجاره خانهء جديد ، موسيو البرتى از رشت مراجعت نموده ، به آن شرايطى كه سركار در ضمن تعليقهء شريفه ، مرقوم داشتهايد مشار اليه اجاره نمىنمايند ، گمان مىكنم هيچيك از فرنگيان شش ماه به شش ماه اختيار فسخ را ناموعد قبول نمىكنند كه اجاره نمايند . يكى از رؤساى راهآهن حاليه موسيو پشن گفتوگو كرده است كه اجاره كند . حال ناخوش است و تا هفتهء ديگر اين امر معلوم شود ، معروض خواهم داشت . مىگويند هزار نفر از فرنگيان در راهند كه براى راهآهن و كارخانهجات بيآيند . راهآهن اسبى در خيابان دروازهء دولاب شروع شده و چهار خيابان جديد هم حسب الامر اعلى حضرت همايونى ، از وسط شهر تهران شروع شده كه دكاكين و عمارات مردم و بازارها را خراب و به انجام اين كار پرداختهاند ، لكن خانه و دكّان و املاك مردم را به قيمت عادله و تقويم معمار خريده ، از ديوان پول مىدهند . يكى از خيابانها از مقابل نقارهخانه شروع و به دروازهء نو اتّصال پيدا مىنمايد . يقين حاصل است كه هنگام ورود فرنگيان تغييرات در امكنه و عمارات نيز بسيار حاصل خواهد شد و بر قيمت اراضى فوقالعاده افزوده خواهد شد . جنب خانهء جديد دكتر محمّد ، مقابل خانهء مرحوم ميرزا جانى ، كه حالا ملكى سركار آقا ميرزا شيخ على است ، يك نفر از گبرها است كه قريب هزار ذرع زمين دارد . ذرع دو هزار يا چيزى كمتر مىتوان خريد . يك نفر از گبرهاى باغبان سفارت شهر را واسطه قرار دادم كه قيمت آن را قطع و فصل نمايد . اگر مصلحت مىدانيد ، اطّلاع دهيد .
سواد و قباله كه فرستاده بوديد ، و اصل آمد . اينكه در قباله نوشته شده است ضلع جنوبى ، مقصود سمت جنوب است كه اگر عمارت سرهنگ را از طرف خانهء جديد فرضا رفع حايل نمايند ، مقابل عمارت قبلى ، خانهء جديد خواهد بود و خيلى مطبوع است اگر سرهنگ راضى شود اين عمارت و باغچهء خود را به ماها بفروشد كه در اين صورت عمارت طرف مقابل سمت قبله دو رو خواهد شد و همين در سمت غربى
مراسلات طهران ( فارسى ) — صفحة 220
مساهمون: منصوره اتحاديه (نظام مافی)
ص٢٢٠