بند بهمن گويند و آب اين رودخانه شيرين و گواراست و قصبه اين بلوك را نيز « كوار » گويند ، 9 فرسخ از شيراز دور افتاده است و ضابطى و كلانترى اين بلوك از عهد صفويه تاكنون در سلسله ملا ماندگار كوارى بوده است . در شيراز مشهور است كه به حضرت معدلت خصلت كريم خان زند طاب ثراه ، عرض كردند كه بذل و بخشش ملا ماندگار كوارى از اندازه و گنجايش مداخل بلوك كوار گذشته است ، بايد گنجى جسته باشد ، حضرت كريم خان او را احضار نموده سؤال فرمود ، در جواب گفت : فردا از زر و جواهر گنج خود ، مشتى براى نمونه به حضور مبارك مىرسانم و روز ديگر در وقت سلام عام چندين خوانچه به حضور رسانيد ، چون روپوش را از آنها برداشتند همه را گندم و جو و ذرت و كنجد و نخود و مويز و بادام ديدند و ملا ماندگار عرض نمود كه زراعت گنج است كه حاصل آن را مىدهم زر و جواهر مىگيرم چنان كه گفتهاند : « زرع ثلثينش زر است و ثلث ديگر هم زر است » يعنى لفظ « زا » و « را » كه دو ثلث كلمه زرع است :
« زر » است و ثلث ديگر اين كلمه « ع » است و « عين » در لغت عرب به معنى « زر » باشد و اسب نواب لطف على خان زند مشهور به قران كه مانندش شنيده و ديده نگشته است از رمهء ملا ماندگار كوارى بود و بعد از وفات ملا ماندگار ، ضابطى اين بلوك كه بيشتر املاكش ملك موروث و مكتسب ملا ماندگار بود به خلف الصدقش محمد كاظم خان عنايت گرديد و بعد از وفات او پسرش عبد الرضا خان به ضابطى و كلانترى اين بلوك برقرار گرديد و بعد از وفات او پسرش نظر على خان كلانتر گرديد و بعد از وفات او كلانترى را به پسرش آقا غلامرضا كوارى شفقت نمودند و او را سه نفر پسر است :
اول آنها : عالىجاه ، خلاصة الاشباه ميرزا حسين خان است . چون والدهء او از سلسله سادات حمزوى شيراز بود ، آقا غلامرضا ، خانه و مسكن خود را در محله سرباغ شيراز قرار داد و ميرزا حسين خان در شيراز تربيت يافت و به اندازهء خود تحصيل مقدمات علميه و كمالات رسميه را نمود و خط نسختعليق را به وجه خوبى نوشت و چون به سن شباب رسيد ، خدمت نويسندگى جناب محمد رضا خان قوام الملك را اختيار نمود و چون از عهدهء لوازم اين خدمت برآمد بر مرتبهاش افزود و در سال 1302 به تفتين شياطين ، بعضى از مقالات غير واقعه را در حقش گفتند و نزديك به سالى در خانه عافيت خود نشست و چون جناب معزى اليه ساحت او را از لوث خيانت پاك ديد ، او را دلجوئى و نوازش فرمود و بيشتر از پيشتر مصدر خدماتش نمود .
و پسر دويم آقا غلامرضا : عالىجاه حسن خان كوارى است . بعد از وفات آقا غلامرضا به كلانترى اين بلوك برقرار است .
پسر سيم آقا غلامرضا : عالىجاه ميرزا قاسم خان ، در اوايل سن شباب است .
و اين بلوك مشتمل است بر 26 قريه آباد « 1 » :
آباده : 3 فرسخ ميانه جنوب و مشرق « كوار » است .
اكبر آباد : فرسخى بيشتر مشرقى « كوار » است .
باغ انار : نيم فرسخ مغربى « كوار » است .
هامش
( 1 ) . ( از 31 قريه تشكيل شده كه 5 قريه آن كوهستانى و سرد و 26 قريه بقيه در جلگه واقع شده ) . كتاب جغرافيا و اسامى دهات كشور ، ج 2 ، ص 248 .