« ساغر » غم هجر [ يار ] « 1 » بهر من و تست * اين محنت و انتظار بهر من و تست
عالم همه سرخوشند از باده وصل * اين دردسر و خمار بهر من و تست
چون در لوحه مزار مرحوم شيخ صالح پسر شيخ عز الدين مزبور « 2 » نوشتهاند : « الاسدى - الجزايرى » اين سلسله را اسدى جزايرى نگاشتم و مرحوم حاجى اكبر نواب اين سلسله را خزاعى دانسته است و العلم عند اللّه . و جناب شيخ محمد در سال 1245 به رحمت ايزدى پيوست و او را چهار نفر پسر است :
اول آنها : جناب مستطاب جامع علوم دينيه حاوى مقاصد يقينيه ، علام فهام شيخ عبد العلى پيش نماز است . مادام زندگانى جز استفاده و افاده علوم شغلى نخواست و بعد از وفات والد - ماجدش در مسجد جامع عتيق به امامت استدامت نمود . در علوم دينيه و فنون رياضيه ، فريد عصر خود بود ، با ديوانيان معاشرت نكرد و از آداب و رسوم بزرگان بهره نبرد .
گويند : وقتى منوچهر خان معتمد الدوله وزير مملكت فارس كه از آلت مردى عارى بود به منزل جناب شيخ عبد العلى برفت و بعد از نشستن ، هنوز مكالماتى نشده ، آن جناب به معتمد الدوله فرمود كدام بيرحم شما را مجبوب « 3 » الذكر و مقطوع الانثين نمود ، معتمد الدوله سكوت كرده ، مكثى نمود و بىتكلم ، كفش را خواسته ، خداحافظ گفته از منزل شيخ برفت .
بازماندگان در مجلس شيخ را توبيخ نموده ، گفتند كه چه سؤال بيموقعى بود در جواب فرمود خواستم راه گفت و شنودى را باز كنم و در سال 266 [ 1 ] به رحمت ايزدى پيوست .
و خلف الصدقش جناب مستطاب ، فضائل اكتساب ، عالم عامل شيخ جعفر پيش نماز نعم الخلف آمده به جاى والد ماجدش در مسجد جامع به امامت مسلمانان اشتغال دارد و صفوف جماعتش بر صفوف جماعت سائر ائمه مساجد از نسبت ضعفى بگذرد .
پسر دويم مرحوم حاجى شيخ محمد ، شيخ مؤمن است . مادام حيات به سرپرستى املاك خود و برادران بسر برد و برادرانش را از رهگذر معيشت آسوده بداشت و در سال 1259 وفات يافت و او را دو نفر پسر است :
اول آنها مقبول اولى الالباب حاجى شيخ عبد الوهاب . سالهاست در بندر بمباى « 4 » هندوستان رحل اقامت افكنده ، در به دو حال خط نسخ را خوب نوشت و چندينبار كلام اللّه مجيد و كتابهاى ديگر را به حليه طبع در آورده سرمايهء زندگانى را جمع كرده ، در كار تجارت انداخته ، تاكنون در هندوستان توقف دارد .
پسر دويم مرحوم شيخ مؤمن ، سعادت انتساب شيخ شرف الدين است در سال 1257 متولد گشته مانند والد ماجدش به سرپرستى املاك خود و بنى اعمامش اشتغال دارد .
پسر سيم مرحوم حاجى شيخ محمد است : عالى جناب فضائل انتساب شيخ محمد على . مادام حيات در ظل حمايت برادران معيشتى نمود .
و خلف الصدقش ، فضائل آداب شيخ شجاع الدين مانند والد ماجدش عمرى به پايان
هامش
( 1 ) . در متن افتادگى دارد از ص 401 مجمع الفصحا ، بخش اول ، ج 2 ، برداشته شد و ضبط گرديد .
( 2 ) . در متن : ( مذبور ) .
( 3 ) . خصى كرده .
( 4 ) . در متن : ( بنباى ) .