تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سفرنامه فرخ خان امين الدوله ( مخزن الوقايع ) ( فارسى ) — صفحة 185

مساهمون:

ص١٨٥

كشاورزى اروپائى

آب را بنوعى اندازه و ترتيب داده‌اند ، كه هنگام آبيارى خودبخود آب ، همه‌جاى زراعت را گرفته ، حاجت دست زدن و اسباب به كار بردن بهيچوجه نخواهد بود . و رودخانه و نهرها را بهرطرف جدول‌وار گردانيده ، قرار آب و قسمت زمين و ساعت آبيارى را چنان تعيين كرده‌اند ، كه ابدا افراط و تفريط و قطره‌اى كم‌وبيش نميگردد . و هرجا كه دهاتست مثل شهرهاى بزرگ كوچه‌ها راست و مفروش با سنگ با كمال پاكيزگى است و همهء خانه‌ها آب و باغچه گلكارى دارند . و هرمالك در ميان ملك زراعتگاه خود براى رعيت زارع خود خانهء منقّحى از سنگ و آجر ساخته ، و براى آن خانه باغچه قرار داده كه هرجور گل موافق هرفصل در طراوت و شكفتگى است . اين خانه‌ها كه در ميان زراعتگاه بنا گرديده ، راه و گردشگاه آنها را سوا و مخصوصى قرار داده‌اند ، كه از ابتداى حاصل تا تحصيل محصول سبزه لگدكوب و سنبلى تلف نميشود . و هرجا كه زراعت گرديده است ، از بس‌كه در تنقيح و تنظيم آن زراعت و راه آب و گردشگاه و كردو « 1 » بستن آن اهتمام و سعى نموده‌اند ، خود آن زراعت و راه‌آب مثل يك باغچهء واقعى در نظر جلوه‌گر است .

راههاى هموار و شوسه

توجه و اهتماماتى كه در تعمير راهها مشاهده شد خارج از قدرت و قوت بشريت ملاحظه گرديد . آنچه صحراى هموار است راهها را كنده و با آهك و سنگ ريخته نموده‌اند ؛ چنانچه اگر تمام سال بارش بشود ذره‌اى گل و پست و بلندى نميشود . هرجا كه گود است پر و صاف نموده‌اند ،
هامش
( 1 ) - خ كرد و تصغير خ كرد و خ كرد صورتى از « خ كرت » است به معناى قسمتهاى مجزا و مشخص شده از يك باغ يا يك زمين زراعتى .
سفرنامه فرخ خان امين الدوله ( مخزن الوقايع ) ( فارسى ) — صفحة 185 | حسين بن عبد الله سرابى / كريم اصفهانيان و قدرت الله روشنى