تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سفرنامه فرخ خان امين الدوله ( مخزن الوقايع ) ( فارسى ) — صفحة 75

مساهمون:

ص٧٥
جناب امين الملك جواب دادند كه چون فرمودند نفع و ضرر ممالك شرقيه از نفع و ضرر دولت عثمانى است ، پرواضح است كه نفع و ضرر دولت عثمانى هم نفع و ضرر دولت ايران خواهد بود و اصلا شبهه در اين ماده ندارد . بديهى است اولياى دولت عثمانى در اين باب ملاحظات را فرموده جواب خواهند داد و من شخصا ميتوانم بگويم آرزو كردهء دولت ايران است كه اين عمل بتوسط صافيهء دولت علّيه صورت انجام بگيرد ، و ليكن چون جناب ناظر امور خارجه ميدانند كه بنده را چندان وسعت وقت نيست ، زياده متوقع هستم كه جواب اين فقره را سريعا به من اعلام فرمايند و وسايل توسّط دولت علّيه را هم بهرقسمى كه به خاطر شريف اولياى دولت عثمانى خطور نمايد اظهار فرمايند . ناظر امور خارجه گفت كه دولت علّيه آرزوى تمام دارد كه موفق بانجام و قرارداد اين فقره شود ، و پس از آنكه از جانب دولت علّيه ايران دولت علّيه را به توسط دعوت فرمايند چندان معذورى نيست ، و بلكه چون در عهدنامهء عمومى كه در مجلس پاريس منعقد شد بخصوصه حقوق توسّط را در يك بند آن تصريح و مقرر داشته‌اند كه هرگونه منازعاتى فيما بين دول متفقه ظهور نمايد اوّلا بتوسط ديگرى رجوع شود ، بعد ذلك مأمورين مجلس مزبور اين شرط را يك امر با خير و منفعتى تصور كرده خواهش نمودند كه اين خيرخواهى در بين جميع دول حتى دول بيطرف هم اگر منظور شود بهتر خواهد بود ، و به همين نهج قرار داده‌اند كه هريك از دول بيطرف شرط مزبور را امضاء نمايد مجرى خواهد بود على هذا من در عالم خيرخواهى مراتب را به حيدر افندى نوشتم كه اين مسأله را با اولياى دولت ايران هم مذاكره نمايد .