( 1 ) ملتها و تودهها در نژادها و دينهاى گونهگون همگى خود را باجراى شروط و معاهدات ملزم ميدانند و از پيمانشكنى خوددارى مىكنند ، زيرا به پيوندهاى اجتماعى و نظامات همگانى علاقه دارند و مخصوصاً اسلام در اين مورد اهتمامى خاص دارد و رعايت پيمانها را به استوارى تأكيد مىكند چنان كه خداوند ميفرمايد : « به پيمانهاى خود وفا كنيد كه به اجراى آن مسئوليد » « 1 » و نيز ميفرمايد : « و اگر در راه دين از شما كمك خواستند بر شماست كه به آنها كمك كنيد مگر بر ضد كسانى باشند كه با آنها پيمان بستهاند » « 2 » . در اين آيه خداوند دستور ميدهد كه مسلمانان بايد به يارى برادران دينى خود بشتابند و با آنها در جنگ با دشمنان شركت جويند مگر مسلمانانى كه با كافران پيمان بستهاند كه در اين صورت شكستن پيمانشان جايز نيست و اين آيات نشانگر ارزش رعايت پيمانهاست و پيامبر هم در اين باره ميفرمايد « مؤمنان بشروط خود پاىبندند » و باز ميفرمايد « مؤمن وقتى كه پيمانى مىبندد به آن وفا مىكند » و امير المؤمنين هم در نامهاى كه به مالك اشتر مىنويسد ميفرمايد :
( 2 ) « اگر با دشمنت پيمانى بستى و عهدى را به عهده گرفتى به پيمانت وفادار باش و ذمهات را به امانت رعايت كن و جانت را سپرى براى
هامش
( 1 ) - بنى اسرائيل آيهء 34
( 2 ) - انفال آيهء 72