ايلات و اويماقات كه در ميان خود داشتند ، قوت بر جمعآورى سپاه و تدارك مقاتله و محاربه با مخالف نداشته ، شاهزادهء والاتبار سلطان حمزه ميرزاى پسر بزرگ نواب سكندر شأن از راه غيرت و حميت « 1 » فى الجمله جمعيت و تدارك قليلى سپاه كرده در ركاب پدر بزرگوار خود حركت كرده روانه شده ، بعد از تلاقى فريقين و محاربه فيما بين سلطان حمزه ميرزا به درجهء شهادت فايز شده . روميه تسلط زيادى به هم رسانيده كل ولايت شيروان و دارالسلطنهء تبريز و قلعهء تفليس و قلعهء آخسقه را با بعضى از محال گرجستان گرفته ، عبد الله اوزبك به طمع افتاده بر سر هرات [ آمده ] و دار السلطنهء هرات را با بعضى از ولايات و محال خراسان تصرف كرده . نواب سكندر شأن نيز از مقدمهء قتل سلطان حمزه ميرزا و وقوع اين وقايع بسيار مكدر و مأيوس شده ، يكبارگى دست از مملكت دارى برداشته ، متفكر و متحير در زاويهء حزن نشسته باقى ولايات از آن ، برهم خورده هرج و مرج شده ، در هر سر سودايى و هر زبانى صدايى و هر دلى خيالى به هم رسيده .
كار از دست رفته بود « 2 » كه در آن بين آوازهء خروج فرزند ارجمند او نواب گيتى ستان شاه عباس ماضى از جانب خراسان بلند شده ، از اطراف شروع كردند « 3 » به رفتن به خراسان تا آنكه در سنهء 995 ق / 1587 م به تأئيد جنود غيبى شش ماه از سال مزبور گذشته داخل قزوين گرديده . به نواب سكندر شأن نيز بعد از رسيدن خبر ورود به قزوين ، از اصفهان حركت كرده در همان سال كه به حساب تركى تنكوزئيل بود آمده وارد قزوين شده ، فرزند ارجمند خود را ملاقات كرده فوز عظيم دانسته ، بالطوع و الرغبه تاج و تخت سلطنت را به فرزند گرامى [ وا ] گذاشته ، خود به فراغ بال و رفاه حال گوشهء انزوا اختيار نموده ، تا آنكه در سنهء 1004 ق / 1596 م [ 378 ] در عمارت دولتخانهء قزوين به امر خالق مبين « 4 » از دارالفناء دنيا به دار البقاى عقبى ارتحال نموده ، در مزار امام زاده حسين قزوين مدفون گرديده و آنچه صاحب تاريخ عالم آرا نقل كرده بعد از مدتى نعش او را به يكى از اماكن مشرفه نقل فرمودند .
مقررا اولاد آن حضرت پنج نفر بودند : نواب گيتى ستان شاه عباس كه در تحت اسم مباركش مفصلا مذكور خواهد شد ، سلطان حمزه ميرزا ، سلطان حسن ميرزا ، ابو طالب ميرزا ، طهماسب ميرزا . [ مدت سلطنت او : نه سال و شش ماه « 5 » ] . [ 379 ]
هامش
( 1 ) - آود : جمعيت
( 2 ) - آ : رفته بود افتاده است
( 3 ) - آ : كرد
( 4 ) - ملى : متين
( 5 ) - آ : درون قلاب افتاده است