جارى گرديد و شش مليان نفرات نظامى فعلا تخمين شده است . يك مليان آن تا چند ماه ديگر وارد خاك فرانسه مىشود . سايرين پس از مشق و تعليم و تدارك وافى متدرجا خواهند آمد .
اغتشاش روسيه
روسيه مغشوش است . رئيس الوزرا استعفا [ داد ] و كرنسكى رئيس الوزرا شد .
امپراطور و خانوادهء او را به شهر پوكك سيبريا بردند . همان مكانى كه چندين قرن محبس مقصرين پلتيكى و غير پلتيكى روسيه بود . از قرار معلوم شكاف بزرگى در فرونت گالسى روسيه احداث شده و اردوهاى روس از جناحين عقب مىنشينند و مشكل است بتوانند از عهدهء مرمت آن شكاف برآيند . فتوحات و زحمات برسلف به واسطهء اقدامات آزادىطلبان بىموقع روس تماما هباء منثورا مىشود . قشون روس جنگ نمىكند ، نظم گسيخته شده صاحبمنصبان را به قتل مىرسانند . سالدات توپچيهاى خودشان را مىكشند كه توپ خالى نكنند . آلمانها متصل بيان نامه ميان قشون انداخته انواع حيله را براى عدم فرمان و اطاعت آنها به كار مىبرند . مثلا در بيان نامهها مىنويسند سالدات شما كه از جمله زارعين هستيد املاك و اراضى را در كار قسمت كردن هستند . چون شما غائب هستيد سهمى به شما نمىرسد و سهام شما را حاضرين مىبرند ، تا زود است خودتان را به اماكن خود برسانيد تا از ثمر آزادى و تقسيم اراضى محروم نمانيد .
سالداتهاى احمق باور كرده دسته دسته فوج فوج فرار مىكنند كه صاحب اراضى شوند .
شهر و قصبات و دهات روسيه هم نهايت اغتشاش را دارد . متصل مغازه ، خانه ، عمارت ، دهات يغما و غارت مىشود . سالدات با اسلحه ، مردم بىاسلحه هرچه ميل دارند مىكنند . كرنسكى هم هى نطق مىكند . دو دفعه هم كرنسكى را خواستهاند بكشند ممكن نشده است .
در آلمان
شانسلر امپراطورى آلمان استعفا داد . بهجاى او ميكائيل رئيس الوزرا و شانسلر گرديد . اين شخص از اشخاص نامى گذشته نبوده بلكه در اين سه سالهء جنگ مشهور شده . رئيس ارزاق عمومى بود و اين خدمت بسيار بسيار مشكل را علىرغم متفقين در نهايت نظم و ترتيب و خوبى انجام داد كه همين فقره باعث اشتهار و ترقى فوق العادهء او گرديده است . در آلمان بعضى گفتگوها براى رفرم جديد به ميان آمده است . ليكن امپراطور با نيات آنها همراه است و از روسيه درس عبرت گرفته . شايد بعضى تغييرات