سواره بيست تومان مىدهيد ما با سالى هفت تومان چرا برويم . قشون روس از تبريز هم تخطى كرده براى تصرف املاك تومانيانس و يكى دو نفر از تبعهء خودش به قراجه داغ رفت تا از شرّ رحيم خان حفاظت كند .
ضبط مال مردم
من از همه جا خبر ندارم ، داخل كار نيستم . اما مىدانم افتضاحات خود را بدتر از ايام استبداد مخفى و مكتوم مىدارند . مداخلهاى سابق هم اسمش عوض شده . جريمه را اعانه اسم گذاشتهاند . ظلم و تعدى مجازات . شنيدم شمس آباد ناصر السلطنه و على آباد مجد الدوله [ را ] كه از دهات خوب قم و طهران است ضبط كردهاند . اين علاوه بر آن جريمه يا اعانهء نقدى است . سفير عثمانى در باب شمس آباد سخت گرفته و گفته است تمام علاقهجات ايرانيها را در عراق عجم ضبط مىكنم .
دفتر استيفا - دفتر لشكر
در تمام وزارتخانهها و ادارات بعضى داخل شدند مگر در دو وزارتخانه كه دفتر استيفا باشد و دفتر لشكر . آسمان به زمين دوخته شود كار اين دو طايفه عيب نمىكند . با وجود آنكه احدى اميد به وصول مواجب خود ندارد مثل ريگ تومانى يك عباسى را مىگيرند و رسوم حساب مطالبه دارند و ابدا ترتيب آنها با سابق تفاوتى نكرده ، مگر از زمين برخاسته روى صندلى نشستهاند و بعضى اسامى به اطاقها گذاشتهاند .
همان يونتئيل . . .
همان كتابچه است ، همان سياق است ، همان يونت ئيل و قوى ئيل ، همان گوشوار و بارز « 1 » به جمع نمىرود ، ميزان غلط است . تخفيف يونتئيل كه در بارسئيل منظور شده در توشقانئيل از حشو عمل برگشت كرد ، در تنگوزئيل به خرج آمد ، در ايلانئيل علاوه گرديده است .
هامش
( 1 ) - بارز در اصطلاح استيفا و دفتردارى قديم قسمت سمت چپ ورق است و قسمت اول را صدر و قسمت دوم را حشو يا ميانه مىگفتند و رسم بوده است كه در برات يا قبض مبلغ و مقدار را در حشو به سياق و همان مبلغ يا مقدار را در طرف چپ يعنى در بارز با حروف مىنوشتند . گوشوار - در اصطلاح اهل دفتر قديم وسط عرض دفتر است ( مسعود سالور ) .