تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ادبيات ايران از فردوسى تا سعدى ( فارسى ) — صفحة 248

مساهمون:

ص٢٤٨
عمرانى بازگشته است . با اين حساب او دست‌كم از سال 535 در دستگاه حكومت و ديوان راه داشته و شعر مىسروده است . اگر در آغاز كار ، سن او را 25 بدانيم ، ناگزير ولادت انورى در حدود 510 قمرى خواهد بود . 6 - در اينكه انورى از مبادى رياضيات ، نجوم ، فلسفهء مابعه الطبيعه ، منطق ، موسيقى نظرى ، ادبيات عرب و برخى معارف متداول زمان خودش آگاهى كافى داشته است نمىتوان ترديد كرد . از شعرى كه او براى شيخ الاسلام جمال الدين ابو بكر سمرقندى سروده است شايد بتوان چنين استنباط كرد كه انورى در آغاز كار به يارى همين شخص در كار شاعرى شهرت و اعتبارى يافته است .
آن كس كه با محاسب جلد از كمال جهل * نشناخت جز به حيله همى اكثر از اقل گشت از عنايت تو همه ديده چون بصر * زين پيش گرچه بود همه پرده چون بصل شعرش همه نكت شد و نظمش همه مديح * قولش همه مثل شد و درجش همه غزل
7 - دور نيست كه قصيده به مطلع :
گر دل و دست بحر و كان باشد
نخستين شعر انورى براى سنجر باشد . زيرا برخى ابيات مبين اين معنيست :
خسروا بنده را چو ده سال است * كه همه آرزوى آن باشد كز نديمان مجلس ار نشود * از مقيمان آستان باشد بخرش پيش از آنكه بشناسيش * وانگهت رايگان گران باشد چه شود گر ترا درين يك بيع * دست بوسيدنى زبان باشد
8 - قصهء پيشگويى طوفان از سوى انورى و برخى منجمان ديگر مسلم است و علت آن نيز تنها مربوط به اجتماع كواكب سبعه در برج ميزان نبوده است بلكه از ديرباز در ايران عقيده به هزاره و پايان آن وجود داشته است و مردم بر آن بوده‌اند كه در اين هنگام حوادث مهمى در جهان روى مىدهد . دعوى حسن على ذكره السلام اسمعيلى دربارهء عيد قيامت نيز مقارن همين ايام و با اتكا براين اعتقاد عمومى بود . پيشگويى منجمان شاه عباس نيز مربوط به‌همين عقيده و مقارن پايان هزارهء هجرت است . حال انورى و ديگران اين هزاره را بر چه اساسى حساب مىكردند