رسوم مهرداران نوشته مىشد .
و ديگر آنچه به دفترخانه رجوع نداشت از قبيل شجرات خليفگان ممالك محروسه و فرمانها و نشانها و غيرهم كه به مسوّدهء منشى الممالك منشيان قلمى مىنمودند ، با مشار اليه است . و به قلم سرخى و آب طلا مشار اليه به طغراهاى مختلف كه مخصوص هر حكمى و نشانى و فرمانى بود مزيّن و محلّى مىساخت .
و نامه كه به هريك از پادشاهان ولايات حسب الامر الاعلى مقرّر مىشد كه نوشته شود ، مشار اليه مسوّده نموده ، بعد از آنكه در خدمت اقدس خوانده مىشد و مستحسن راى عالمآرا مىگرديد نامهنويس كه يكى از توابين [ 43 ب ] او بود در كمال دقّت و اهتمام به خط نستعليق صرف بسيار خوش بدون آنكه لفظ شكسته داخل كند مىنوشت .
و معمول چنين بود كه كاغذ هر نامه را از كتابخانه مىدادند ، و مذهّبان هريك را فراخور حال و رتبه و عظمت شأن آن پادشاه موافق قاعده و ضابطه كه منشى الممالكان سررشتهء آن را داشتند و خاطرنشان مىكردند ، جدول كشيده تذهيب و تزيين و متن نامه را افشان طلا مىنمودند ، آنگاه نامهنويس شروع به نوشتن او مىكرد .
و هر نامهء عمده كه نوشته مىشد و به اتمام مىرسيد از قديم الايام چنين دستور بود كه به جايزهء آن انعامى به نامهنويس شفقت مىشد .
و مقرب الخاقان مزبور هميشه از مقربان و محرم اسرار نوشتجات پادشاهى بود .
و نامه كه از سلاطين اطراف و اكناف مىآمد مىبايست او بخواند و جواب بنويسد .
و ايلچيانى كه به دربار گردونمدار مىآمدند ، مطالب و مدعياتى كه داشتند به وساطت و عرض مقرب الخاقان ( مشار اليه ) وزير اعظم و ولى نعمت عالم به انجاح مقرون مىگردانيد .
و طغراهاى آب طلا و سرخى و قرمز و لاجورد كه در احكام و فرامين و شجرات [ 44 الف ] و نشانها و نامهها و غيرهم به الوان و انواع مختلفه نوشته مىشود ، و اختيار القاب هركس در نوشتجات مزبوره مختص منشى الممالك است ، و به ديگرى نسبت ندارد .
و قيمت سى دستچه كاغذ دولتآبادى هر ساله به صيغهء كاغذبها به جهت تحرير ارقام و احكام و فرامين و غيرهما از وجوهات ضبطى وزير اصفهان مىدادهاند .
و توابين او ( در ) دار الانشاء بيست [ و ] هشت نفر بودند كه يك نفر منشى
دفتر تاريخ ( مجموعه اسناد و منابع تاريخى ) ( فارسى ) — صفحة 545
مساهمون: ايرج افشار
ص٥٤٥