ظلّ اللّهى « 1 » بر تخت بلندپايهء جهانگيرى و كشورگشايى است كه بعد از وقوع رحلت نوّاب خاقان « 2 » رضوان مكانى « 3 » در شب جمعه شانزدهم شهر « 4 » صفر سنه اثنى « 5 » و خمسين و الف « 6 » كه چهار روز از آن واقعه « 7 » گذشته بود ، در ساعت مسعود كه رصدبند فلك دقيقه شناسى و نكته دانى ، مسّاح جداول آسمانى ، محرم سراير سلطانى ، مقرب حضرت خاقانى ، مولانا محمّد شفيع منجم خراسانى « 8 » تعيين نموده بود ، اتفاق افتاد .
الحق غريب حالتى بود « 9 » كه عموم خلايق را مانند لاله با وجود تازگى داغ درون ، لب از خندهء شادى « 10 » فراهم نمىآمد « 11 » و چاكهاى سينهء مجروح ، بغل به باليدن « 12 » دلهاى طربناك گشوده بود . اگرنه تقريب « 13 » دعاى بقاى « 14 » دولت روزافزون آن خسرو عدالت مشحون بودى ، مردم را دست از چاك گريبان برداشتن امرى بود محال و قضيهاى بيرون از وسعت آباد احتمال ، چنانچه اهل محشر را از عالم رحمت ، « 15 » برات نجات ابد « 16 » رسد ، شوريدگان سراسيمه در آن شب از مژدهء جلوس اطمينان خاطر پژمرده و دل مأيوس روزى گرديد . مانند « 17 » انوار « 18 » صبح صادق كه پيش از طلوع مهر منير صفحهء سپهر آينه مزاج را از زنگ « 19 » ظلمت شبهاى داج مىپردازد ، « 20 » روى زمين را نور عدالت آن بىقرين قبل از آنكه خسرو [ گ 155 ب ] طلوع نيّر دولت واقع شود از تيرگى انقلاب و اختلاف حوادث را « 21 » محافظت مىنمود با وجود چنان غوغاى عامى « 22 » ديده از خواب « 23 » راحت باز
هامش
( 1 ) . م ، مج ، د : ظلّ آلهى . مر : + شاه عباس ثانى .
( 2 ) . م ، ل : - « خاقان » .
( 3 ) . م ، ل ، ده ، د : مكان ؛ مر : + شاه طهماسب .
( 4 ) . ده : - « شهر » .
( 5 ) . ل : اثنين
( 6 ) . مج ، م ، ده : 1052 . مج ، د : هزار و پنجاه و دو .
( 7 ) . م ، مج ، ل ، ده ، د : + جانگداز
( 8 ) . م ، مج ، ل ، د : - « خراسانى » . ده : - « منجم خراسانى » .
( 9 ) . ده : است .
( 10 ) . د : - « شادى » .
( 11 ) . ده : پذيرد .
( 12 ) . م : بغل سائيدن . مج : بغل به ناليدن . ل : و بغل سائيدن .
( 13 ) . د : - « تقريب » .
( 14 ) . م : - « بقاى » .
( 15 ) . م : مرحمت
( 16 ) . مج : آمرزش .
( 17 ) . ل : باشد .
( 18 ) . مج : آواز
( 19 ) . اصل ، مر ، ل : رنگ
( 20 ) . ل ، م : بپردازد .
( 21 ) . مج : - « حوادث را » .
( 22 ) . مج : - « عامى » .
( 23 ) . ل : حوادث