ناچار مشير الدوله را پيشكار مملكت آذربايجان و بدفع شيخ عبيد اللّه مأمور نمودند و به خوبى اين مأموريت را انجام داد و بطهران مراجعت نمود در اينوقت ( الكساندر سوم ) پادشاه روسيه وفات كرده بود مشير الدوله براى تسليت و تهنيت جانشين او با هيئتى مأمور پطرسبورغ گرديد در سال ( 1295 ) بترغيب مشير الدوله ناصر الدين شاه بار ديگر بفرنك رفت ليكن مقدمات كلية بىنتيجه ماند .
اگرچه مشير الدوله در زمان رياست خود ميرزا ملكم خان را بايران عودت داده مجلس فراموشخانه ترتيب داده لكن موانع و اغراض شخصيه مانع آمد و ميرزا ملكم خان بعنوان سفارت بلندن رفت چنان كه شرح حالات او خواهد آمد .
ميرزا حسين خان سپهسالار
ما در اين مقام استشهاد ميآوريم بنقل چند سطرى از تاريخ معاصر خود ميرزا محمد حسين ذكاء الملك فروغى و نيز نقل چند سطرى از روزنامهء ايران تا مقام مشير - الدوله و منظور او براى خوانندهء اين تاريخ مجهول نماند .
اگرچه مرحوم ذكاء - الملك در زمان مظفر الدين شاه تاريخ خود را نوشت و در آنوقت آزادى نداشت .
بارى ذكاء الملك چنين مينويسد :
در سال ( 1287 ) شاهنشاه شهيد ( ناصر الدين شاه ) سفرى براى زيارت ائمهء عراق به آن حدود كرد حاجى ميرزا حسينخان مشير - الدوله قزوينى كه در پايتخت عثمانى سفير كبير بود و از ديرگاهى قابليت خود را ظاهر مينمود در اينموقع بعراق عرب آمد و شاهنشاه او را بطهران آورده نخست وزارت عدليه و وظايف و اوقاف را به او دادند آن مرد كافى الحق عدالت را بدرجهء كمال رسانيد نه تنها مردم پايتخت بلكه اهالى ساير ولايات را نيز مشمول عدل و انصاف گردانيد و شاه شهيد كه يقينا از واقعهء ميرزا تقى خان
تاريخ بيدارى ايرانيان ( فارسى ) — صفحة 107
مساهمون: ناظم الاسلام كرمانى
ص١٠٧