مجرّب و بىطمع و سردارى لايق بود ، روابط گرمى يافت و بسيار او را نواخت ، امير البحر از تيسافرن شكوه كرد و كوروش او را مطمئن ساخت ، كه منبعد جيره و آذوقهء بحريّهء اسپارت را مرتبا خواهد رسانيد . بعد گفت : « الآن من پانصد تالان « 1 » دارم ، پس از آنكه اين مبلغ تمام شد ، عايدات ديگر در اختيار من است و ، اگر لازم باشد ، تخت زرّين خود را هم فروخته بمخارج اين جنگ مىرسانم . آتن بايد خراب شود » . اسپارتيها از اين اظهارات كوروش خوشنود شده خواستند ، كه جيرهء سپاهيان روزى يك درهم باشد . كوروش جواب داد ، كه چون در قرارداد روزى نيم درهم معيّن شده ، بيش از آن نميتوانم بدهم ، ولى بعد كه كوروش در سر سفره بسلامتى امير البحر باده نوشيده به او گفت ، اگر خواهشى دارى بكن ، امير البحر جواب داد : « نيم درهم ديگر براى هر يك سپاهى » . اين اصرار امير البحر و اينكه از براى سپاهيان خود كوشش ميكرد ، كوروش را خوش آمد و خواهش او را پذيرفت . پس از آن بقاياى جيرهء سپاهيان اسپارتى و حقوق يك ماههء آنها را پرداختند و اسپارتىها مشغول تداركات جنگى گرديدند . از طرف ديگر در آتن دسته مليّون قوّت گرفت و آلسيبياد ، كه اكنون با مليّون بود ، خواست انتقامى از تيسافرن بكشد . اين بود ، كه بساحل كاريّه درآمده خراج و عوارضى از اهالى آن به مقدار صد تالان گرفت و بعد بآتن رفت . از وقتى كه او را از آتن اخراج كرده بودند ، اين شهر را نديده بود . در آتن او نويد ميداد ، كه سفراى آتن در دربار ايران نتيجه خواهند گرفت و نميدانست ، كه آنها در كاپادوكيّه ماندهاند .
پس از چندى ، كه آلسيبياد بجزيرهء سامس رفت و در آنجا از قضيّه مطلع شده فهميد ، كه مذاكرات آتن با دربار ايران به جائى نخواهد رسيد . بر اثر اين خبر توسّط تيسافرن به كوروش پيغام داد ، كه صلاح او نيست همراهى با يكى از طرفين كند و بايد بگذارد آتنىها و اسپارتىها يكديگر را بخورند . تيسافرن از اين پيغام ، كه موافق ذوق و سليقهء او بود و خودش مدّتها اين سياست را اعمال ميكرد ، خوشنود شد ، ولى كوروش با نفرت اين پيشنهاد را ردّ كرد . وقتى كه اين خبر در سامس
هامش
( 1 ) - شش ميليون ريال تقريبا .