وَ لا تَقْعُدُوا بِكُلِّ صِراطٍ تُوعِدُونَ
وَ تَصُدُّونَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ - الاعراف / 86 و
ذلِكَ لِمَنْ خافَ مَقامِي وَ خافَ وَعِيدِ
- ابراهيم / 14 و
فَذَكِّرْ بِالْقُرْآنِ مَنْ يَخافُ وَعِيدِ
- ق / 45 با عبارت - رأيت أرضهم وَاعِدَة - يعنى در سرزمين آنها اميد سبزه و گياه هست ، يوم وَاعِد - روزى كه دو حالت گرما و سرماى شديد دارد ، وَعِيدُ الفحلِ سر و صداى حيوان مادينه اما در آيه :
وَعَدَ
اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا تا
لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ
تفسيرى از وعد است چنان كه در آيه :
لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ
- النساء / 176 تفسير وصيت است و :
و
وَ إِذْ يَعِدُكُمُ اللَّهُ إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ أَنَّها لَكُمْ
- الانفال / 7 كه عبارت -
أَنَّها لَكُمْ
در آيه بدل از
إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ
است تقديرش اين است كه خداوند به شما وعده داده كه يكى از دو گروه يا خير و يا شر براى شما خواهد بود .
عِدَة از وعد است كه جمعش - عِدَات است و وعد جمع ندارد مصدر است .
وَعَدْتُ - دو مفعولى است كه مفعول دومش مكان يا زمان است يا كارى از كارها مثل - وعدت زيدا يوم الجمعه - و يا مكان كذا - يا و أن أفعل كذا - پس
أَرْبَعِينَ لَيْلَةً
در آيه گذشته جائز نيست كه مفعول دوم باشد زيرا - وعد - در أربعين واقع نمىشود بلكه پايان آن است و سخن جز با آن زمان صحيح نيست .