[ ادامه كتاب الكاف ]
كثر
: در آيه زير بگونهء تحقير و إنذار فرمود :
أَلْهاكُمُ التَّكاثُرُ
1 / تكاثر « 1 » .
فلان مَكْثُورٌ : او مغلوب در افزونى و زيادتى است .
مِكْثَار : در پر گويى و زيادتى است .
الْكَثِير : شاخهها و شكوفههاى زياد خرما بن : كه با سكون حرف ( ث ) هم حكايت شده است .
روايت شده كه لا قطع في ثمر و لا كثر » « 2 » .
در آيه :
إِنَّا أَعْطَيْناكَ الْكَوْثَرَ
1 / كوثر گفته شده كوثر نهرى است در بهشت كه نهرهاى ديگر از آن منشعب مىشود و نيز كوثر خير و نيكى بزرگ است كه به پيامبر صلّى اللّه عليه و آله عطاء شده است « 3 » به مرد سخى و كريم نيز كوثر گويند .
تَكَوْثَرَ الشَّيْءُ : بى نهايت افزون شد ، شاعر گويد :
قد ثار نفع الموت حتّى تكوثرا « 4 »
هامش
( 1 ) تكاثر و خودنمايى در ثروت و به مال نازيدن و زر اندوختن شما را آنچنان مشغول نمود تا به گورهاتان رسيديد .
( 2 ) يعنى شاخهها و شكوفههاى درختان را نبايستى بىجهت و نابهنگام قطع كرد بديهى است اين امر غير از - اقتطاف و قطف يعنى چيدن ميوه يا زدن شاخههاى زيادى است .
( 3 ) غير از معانى فوق در باره كوثر چنين آمده است كه : كوثر يعنى ، 1 - قرآن 2 - نبوت 3 - يا خير كثيرى كه به امت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله در قيامت داده مىشود .
پيامبر صلّى اللّه عليه و آله فرموده است كوثر نهرى است در بهشت .
( 4 ) شعر فوق مصراعى از بيت حسان بن نشبه است كه در مورد فخر قبيلهاش .