مقابل جانب راست آن كس باشد وراست آن آنكه مقابل چپ باشد وممكن است كه « أيمن » از باب افعال خوانده نشود بلكه « أيمن » از باب علم يا منع باشد وبنا بر اين معنى اين است كه بيا از جانب راست آن يعنى ابتدأ كن از جانب راست آن وبنا بر اين مراد به « راست وچپ قلم » آن است كه مقابل راست وچپ اين كس باشد در وقت قط زدن بنا بر اين كه آن شخص فرض نشده باشد كه خود راست وچپى داشته باشد پس موافق مىشود با احتمال دوّم كه مذكور شد .
2466
ابذل لصديقك نصحك ولمعارفك معونتك ولكافّة النّاس بشرك .
عطا كن از براي دوست خود نصح خود را يعنى خالص وصاف بودن با أو را ، يا نصيحت كردن وپند دادن أو را ، واز براي آشنايان خود يارى وامداد خود را ، واز براي همهء مردمان گشاده روئى خود را .
2467
احتمل دالّة من أدلّ « 1 » عليك واقبل العذر ممّن اعتذر إليك ، واغتفر لمن جنى عليك .
بردار ناز كسى را كه ناز كند بر تو ، وقبول كن عذر را از كسى كه عذر گويد بسوى تو ، وببخش هر كسى را كه گناهى كرده باشد نسبت بتو ، ودر بعضي نسخهها بدل « واغتفر ( تا آخر ) » « ولن لمن جفا عليك » واقع شده يعنى : ونرمى كن از براي كسى كه جفا كند بر تو يعنى صله واحسان ترا بجا نياورد .
2468
اجعل جزاء النّعمة عليك الاحسان إلى من أساء إليك .
بگردان پاداش نعمتي را بر تو نيكوئى كردن بسوى كسى كه بد كرده باشد بسوى تو يعنى نعمتها كه حق تعالى بتو داده ويا نعمت اين كه ترا قدرت انتقام از أو
هامش
( 1 ) در حاشيهء اين كتاب ونسخهء كتابخانهء مسجد سپهسالار در هر دو بعنوان نسخه بدل « دلّ » نيز ضبط شده است .