پرش به محتوای اصلی

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي ) — صفحه 351

پدیدآورندگان:

ص۳۵۱
زيرا كه حقّ أو بر هر كسى اين است كه منع كند أو را از باطل پس كسى كه يارى أو كند بر آن خيانت كرده با أو واداى حقّ أو نكرده بلكه ضدّ آن را بجا آورده .

1329

المعروف أنمى زرع وأفضل كنز . احسان بمردم زيادة شونده‌تر زرعى است يعنى كشته شده وافزونتر گنجى است زيرا كه زرع وگنجى است كه در آخرت بكار آيد وأكثر أوقات در دنيا نيز وچنين زرع وگنجى ديگر ، كجا باشد ؟ !

1330

التّقوى أوفق حصن واوقى حرز . تقوى يعنى پرهيزگارى وترس از خداى عزّ وجلّ محكم‌تر قلعه است ونگاه دارنده‌تر حرزى يعنى تعويذى يا موضع محكمى ودر بعضي نسخه‌ها أوفى بفا واقع شده نه بقاف وبنا بر اين معنى رساتر است نه نگاه دارنده‌تر .

1331

الغنى عن الملوك أفضل ملك . بىنيازى از پادشاهان وطمع نداشتن از ايشان افزونتر پادشاهى است يعنى برترين وبهترين پادشاهيهاست .

1332

الجرأة « 1 » على السّلطان أعجل هلك . جرأت كردن بر پادشاه يعنى دليرى نمودن بر أو بگفتن حرفى يا كردن كارى كه أو را بد آيد شتابنده‌تر هلاكتى است يا هلاك گردانيدنى است خود را

1333

العجل قبل الامكان يوجب الغصّة . تعجيل كردن در كارى پيش از امكان آن واجب مىسازد غصّه را يعنى سبب آن
پاورقی
( 1 ) در بعضي نسخ خطى وهمچنين چاپى « الجراءة » وخط شارح ( ره ) طورى است كه هر دو وجه را محتمل است وهر دو وجه نيز درست است .