و سجستانى « 1 » و ترمذى و جملهء صحاح و كتب سير و تواريخ مذكور و معروف و مسطورست .
اول ، بخارى روايت كند در جزو چهاردهم از صحيح ، از ابن عباس كه رسول صلى اللّه عليه و آله گفت شما را حشر كنند پا تهى ، ختنه ناكرده ، پس اين آيه بخواند پس : نعيده علينا انا كنا فاعلين ، اول كسى كه او را جامه پوشانند ابراهيم بود و قومى از اصحاب من ايشان را به جانب چپ ببرند ، من گويم :
اصحابى ، اصحابى ، ايشان اصحاب مناند . گويند ايشان مرتد شدند از تو ، چون تو از ايشان مفارقت كردى . من گويم ، چنان كه بندهء صالح گفت : « و كنت عليهم شهيدا ما دمت فيهم فلما [ توفيتنى ] كنت انت الرقيب عليهم و انت على كل شيء شهيد ، ان تعذبهم فانهم عبادك و ان تغفر لهم فإنك [ انت العزيز ] الحكيم . » و اين حديث ، مسلم در جزو بيست و نهم از صحيح ياد كرده است ، هم روايت ، از ابن عباس مىكند ، . . . ى هست و در معنى هر دو يكسانند .
و در اول جزو روايت مىكند از مغيرة از نعمان ، از سعيد بن جبير [ گ 670 ر ] از ابن عباس و اينجا از سفيان ، از مغيرة ، از سعيد بن جبير ، از ابن عباس كه رسول صلى اللّه عليه و آله گفت : شما را حشر كنند برهنه ، پاى تهى ، ختنه ناكرده پس برخواند « كما بدأنا اول خلق نعيده » الآية . و اول ابراهيم را جامه پوشانند پس مردانى چند از اصحاب من به جانب راست و چپ ببرند . من گويم اصحاب مناند . گويند ايشان مرتد شدند چون تو از ميان ايشان مفارقت كردى . من گويم ، چنان كه بندهء صالح عيسى بن مريم گفت : « و كنت عليهم شهيدا ما دمت فيهم . تا آخر »
و در باب مغازى از صحيح حديث ارتداد صحابه كرده است ، و به لفظ تصغير گويد : اصيحابى ، گويند تو ندانى كه بعد از تو چه بدعت نهادند . و در باب « كيف يحشر » از صحيح روايت كند از سعيد بن جبير ، از ابن عباس كه رسول صلى اللّه عليه و آله گفت : شما را حشر كنند ، تا آنجا كه گفت بيارند مردانى چند از امت
هامش
( 1 ) اصل : بجستانى