باب سيزدهم در ذكر آنكه مناظره كردن در آنچه تعلق به دين دارد روا باشد
و رسول صلى الله عليه و آله مناظره كرده است با مخالفان دين بدان كه جماعتى جهال از حشويان و مشبهه گويند مناظره كردن در كلام و سخن در آن گفتن حرام است ، و بايد كه اظهار دين از كتاب و سنت و اجماع فراگيرند نه از معقول . و اين باطل است و نشايد كه هيچ مسلمان را اعتقاد چنين باشد از بهر آنكه جهل و غباوت است كه رسول و ائمه صلوات اللّه عليهم مناظره با مخالفان كردهاند .
روايت است از حسن عسكرى كه نزد صادق عليهما السلام ذكر جدال مىرفت در دين ، قومى گفتند رسول و ائمه عليهم السلام از آن نهى كردهاند .
صادق گفت : مطلقا نه ، اما نهى كردهاند از جدالى كه نه حسن باشد . نمىبينيد كه خداى تعالى مىفرمايد :
« وَ لا تُجادِلُوا أَهْلَ الْكِتابِ إِلَّا بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ »
و مىگويد :
« ادْعُ إِلى سَبِيلِ رَبِّكَ بِالْحِكْمَةِ وَ الْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ وَ جادِلْهُمْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ »
و جدال در دين بدانچه نيكوست علماء دين كردهاند ، و بدانچه نه احسن باشد نهى كردهاند و حرام است . و چگونه مطلقا حرام باشد ، و خداى تعالى ميگويد :
« وَ قالُوا لَنْ يَدْخُلَ الْجَنَّةَ إِلَّا مَنْ كانَ هُوداً أَوْ نَصارى تِلْكَ أَمانِيُّهُمْ . قُلْ هاتُوا بُرْهانَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ »
« 1 » دانستن صدق و ايمان معلق كرد به برهان
هامش
( 1 ) - ق : 2 آيه 111