هر يك از دندانها به استثناى دندانهاى آسيا يك سر ( ريشه ) دارند و دندانهاى آسياى ثابت در فك تحتانى حداقل دو سر دارند و چه بسا سه سر دارند بويژه دندانهاى عقل دندانهاى آسياى ثابت در فك فوقانى حداقل هر يك از آنها سه سر دارند و چه بسا چهار سر دارند بويژه دندانهاى عقل .
بيشتر بودن سر ( ريشه ) دندانهاى آسيا به دليل بزرگى آنها و كار بسيار آنهاست ( لذا استحكام بيشترى مىطلبند ) و دندانهاى آسياى فوقانى ريشههاى بيشترى دارند ، زيرا آويزان مىباشند و اين سنگينى گرايش آن را به سمت مخالف با ريشه هايش مىگرداند ، ولى دندانهاى آسياى تحتانى ، سنگينى آن مخالف سمت ريشهها نمىباشد .
هيچ يك از استخوانهاى بدن حس ندارند به استثناى دندانها جالينوس مىگويد : بلكه تجربه گواه است كه دندانها حس دارند و بدان توسط نيرويى كه از مغز ( به وسيله اعصاب ) مىآيد ، دست يافتهاند تا بين گرمى و سردى ( و كيفيات ديگر ) تمييز دهند .
فصل ششم : فايده پشت
مهرههاى پشت « 1 » براى چهار فايده آفريده شدهاند :
1 . كانال براى عبور نخاع از آن كه بقاى حيات حيوان بدان وابسته است و ما در جاى خود درباره فايده نخاع به تفصيل سخن خواهيم گفت و در اينجا به اجمال اشاره مىكنيم . اگر همه اعصاب ( براى رساندن نيروى حس و حركت به اعضاى دور و نزديك ) از مغز نشأت مىگرفتند ، لازم بود سر انسان بسيار بزرگتر از آنچه هست ، باشد در آن صورت ( علاوه بر زشتى قيافه ) جابه جايى چنين سرى بر بدن سنگين مىنمود و نيز بايد يك عصب براى رسيدن به دورترين نقاط بدن مسافت طولانى را بپيمايد و در اين مسير طولانى در معرض آسيبها و بريدگى « 2 » قرار گيرد و همين طول مسير ، نيروى آن را در
هامش
( 1 ) كلمه « صلب » كه به پشت ترجمه شد در اصطلاح اطبّا عبارت است از مهرههاى پشت از انتهاى استخوان جمجمه تا استخوان دنبالچه .
( 2 ) در اثر حركتهاى اعضاى ديگر دچار پارگى گردد .