و على امير شماست . « 1 »
34 . آيه صالح المؤمنين
: « و مؤمنان شايسته و فرشتگان از آن پس ياور او خواهند بود . » « 2 »
مفسران اجماع و جمهور روايت كردهاند كه مقصود على عليه السّلام است . « 3 »
35 . آيه اكمال
: « امروز دين شما را به كمال رساندم و نعمت خود را بر شما تمام كردم . . . » « 4 »
جمهور از ابو سعيد خدرى حديث آوردهاند كه پيامبر در روز غدير خم مردم را به سوى على دعوت كرد و فرمان داد تا پشتههاى خار بر هم نهادند و على را فرا خواند و دست او را بلند كرد تا جايى كه مردم سپيدى زير بغل پيامبر و على را ديدند . هنوز خلق پراكنده نشده بودند كه اين آيه فرود آمد . رسول خدا فرمود : « اللَّه اكبر بر كامل شدن دين و تماميت نعمت و رضايت خدا به پيامبرى من و ولايت على بن ابى طالب پس از من . سپس گفت : هر كه من مولاى اويم على مولاى اوست . خدايا ولى كسى باش كه على را به ولايت برمىگزيند و دشمن آنكه على را دشمن مىدارد . يارى كن آن را كه ياريش كند و سرافكنده ساز كسى كه او را سرافكنده سازد . » « 5 »
جمهور از ابن عباس آوردهاند كه گفت : « با جمعى از بنى هاشم نزد پيامبر نشسته
هامش
( 1 ) . مناقب ابن مغازلى ص 171 ، الاكليل سيوطى ص 98 طبع مصر ، ديلمى ( الفردوس باب چهاردهم ) ديلمى از كسانى است كه ابن تيميه به دانش و ديانت او باور داشته و وجود حديث را در كتابش انكار نكرده و از او در تفسير اللوامع ، ج 9 ، ص 277 ( به نقل احقاق الحق ، ج 3 ، ص 307 ) روايت كرده است .
( 2 ) . تحريم : 4 .
( 3 ) . الدر المنثور ( ج 6 ، ص 244 ) ، تفسير ابن كثير ( ج 4 ، ص 389 ) ، روح المعانى ( ج 28 ، ص 135 ) ، فتح القدير ( ج 5 ، ص 246 ) ، فتح البارى ( ج 13 ، ص 27 ) ، كنز العمال ( ج 1 ، ص 237 ) ، مجمع الزوائد ( ج 9 ، ص 194 ) ، شواهد التنزيل ( ج 2 ، ص 255 ) به طريقهها و اسانيدى ، الجامع لأحكام القرآن ( ج 18 ، ص 189 ) .
( 4 ) . مائده : 3 .
( 5 ) . از جمله مأخذ آن : الدر المنثور ( ج 2 ، ص 259 ) ، شواهد التنزيل ( ج 1 ، ص 156 ) به طريقهها و اسانيدى ، تفسير ابن كثير ( ج 2 ، ص 14 ) ، كتاب ما نزل من القرآن ابى نعيم اصفهانى ، تاريخ بغداد ( ص 80 ) البدايه و النهايه ( ج 7 ، ص 349 ) ، مناقب خوارزمى ( ج 80 ، ص 290 ) ، مقتل خوارزمى ( ص 47 ) تذكره الخواص ( ص 18 ) ، الفرائد حموينى ، تاريخ دمشق ابن عساكر .