5 - هر عريفى كه نام كسى را ننوشت ، بايد تعهّد بسپارد كه افراد او مخالفت نكنند و دست به هيچ كار موجب آشوب در دولت نزنند . عريفان هم بشدّت ، بندهاى اين بيانيّه را به اجرا گذاشتند . « 1 »
عزاخانه
ماتم خانه ، خانهاى كه در آن عزا برپا كنند ، ماتمسرا ، مصيبت سرا . « 2 » به حسينيّه و تكيهاى هم كه در آن ، عزادارى حسينى برگزار مىشود ، عزاخانهء حسينى گفته مىشود .
- تكيه ، حسينيّه ، تعزيه ، تكيه دولت
عزادارى
برپا داشتن مراسمى به ياد سيد الشهدا « ع » در ايام مختلف ، بويژه دههء محرّم و روز عاشورا . اين عمل ، كه زنده نگهداشتن هدف حسينى و فرهنگ عاشوراست ، مورد تشويق بسيار اولياء دين است و خود معصومين ، در راه اقامهء عزاى حسينى ، مىكوشيدند . « 3 » زيرا عزادارى ، به صورت گريه ، برپايى مجالس ذكر ، سرودن مرثيه ، گرياندن ، نوحهخوانى و . . .
احياء خطّ ائمّه و تبيين مظلوميّت آنان است . امام باقر « ع » در زمينهء برپايى عزا در خانهها براى امام حسين « ع » مىفرمايد : « ثمّ ليندب الحسين و يبكيه و يأمر من فى داره بالبكاء عليه و يقيم عليه و يقيم فى داره مصيبته بإظهار الجزع عليه و يتلاقون بالبكاء بعضهم بعضا فى البيوت و ليعزّ بعضهم بعضا بمصاب الحسين . » « 4 » ( به كسانى كه روز عاشورا نمىتوانند به زيارت آن حضرت بروند اين گونه دستور مىدهند ) بر حسين « ع » ، ندبه و عزادارى و گريه كند و به اهل خانهء خود دستور دهد كه بر او بگريند و در خانهاش با اظهار گريه و ناله بر حسين « ع » ، مراسم عزادارى برپا كنند و يكديگر را با گريه و تعزيت و تسليت گويى در سوگ حسين عليه السلام در خانههايشان ملاقات كنند .
سنّت عزادارى ، با برخوردارى از عشق و محبّتى كه از امام حسين « ع » در دلها بوده و هست ، تبديل به يك برنامهء گسترده و مردمى و مقدّس شده است و هرگز سستى و خاموشى ندارد و به بركت آن ، اقشار بسيارى با امام حسين « ع » و دين و فرهنگ عاشورا
هامش
( 1 ) - مع الحسين فى نهضته ، اسد حيدر ، ص 97 .
( 2 ) - لغتنامه ، دهخدا .
( 3 ) - تاريخچهء عزادارى حسينى ، ترجمهء « تاريخ النياحة على الامام الشهيد » از سيد صالح الشهرستانى .
( 4 ) - كامل الزّيارات ، ص 175 . كتاب « ز فرات الثقلين فى مآتم الحسين » ، محمد باقر محمودى ، چند جلد ، به مسأله گريه كردن اولياء خدا بر آن حضرت پرداخته و نيز مجموعهاى از مرثيهها در سوگ سيد الشهدا « ع » را آورده است .