و حكم ماء الغيث حال نزوله ، او رائحته بها فان تغيّر نجس المتغير خاصة دون ما قبله و ما بعده
شرح
و امّا بحث دوّم : آبهاى جارى از قبيل آب رودخانهها و چشمهها كه نكته مقابل آبهاى راكد همانند آب حوضها و ظرفها قرار دارند ، از نظر اسلام حكمشان اينست كه به مجرّد ملاقات با نجس و افتادن نجاستى در ميان آن متنجس نشده و محكوم به نجاست نمىباشند ، مگر اينكه يكى از اوصاف سهگانهء آب : يعنى رنگ يا مزه يا بوى آن بتوسط نجاست تغيير كند ، كه در اين صورت آب جارى نجس شده و اين تنجس همچنان باقى است تا زمانى كه آن تغيير بر طرف شود .
زوال تغيّر گاهى به خودى خود است ، و گاهى به واسطهء معالجه و ريختن موادى درون آب تازه بعد از تغيّر يكى از اوصاف مذكور هم تنها آن محدودهاى از آب كه متغيّر شده نجس مىشود و امّا ما قبل آن كه به سرچشمه پيوسته است و ما بعد آن كه دور تر از سر چشمه است محكوم به نجاست نيست .
تبصرة : مرحوم علامهء شعرانى در اينجا قيدى را مىافزايند و آن اينكه : به شرط آنكه جاى دور تر كر باشد و يا از جهتى به منبع آن متصل باشد و به نظر مىرسد اين قيد معتبر است ، منتهى ظاهراً از عبارت بعدى خود مصنف ره كه فرموده : اذا كانت له مادة اين قيد استفاده شده ] .