نكتهاى كه ضرورت دارد از آغاز مورد توجه قرار گيرد اين است كه هرگونه تجديد نظر و تحول در برنامههاى حوزههاى علميه بايد بر اساس همان فرهنگ غنى و قديم اسلامى و ادامه همان راه و تسريع در حركت آن و آفتزدايى از آن بوده باشد . همين فرهنگ كه از جوهر حياتى نيرومندى برخوردار است و متأسفانه در اثر غفلت پاسداران آن ، قسمتهاى مهمى از آن به فراموشى سپرده شده و دچار زنگزدگى شده و قسمتهايى از آن به نوعى آفتها دچار شده ، بايد از نو احياء شود و از عناصرى كه فرهنگهاى جديد به وجود آوردهاند تغذيه كند و مسير رشد و توسعه و تكامل خود را طى نمايد .
لازم به تأكيد است كه هر گونه تجديد نظر مبنى بر جايگزين ساختن يك فرهنگ ديگر به جاى فرهنگ اصيل هزار و سيصد سالهء اسلامى ، خيانت به اسلام و مسلمين است و نتيجهاى جز كشاندن امت اسلامى به دامن فرهنگ و تفكر بيگانهء شرقى يا غربى ، چپ يا راست ندارد .
خوشبختانه تحولات جديد و پيشرفتهاى علوم جديد ضمن اين كه مسئوليتها را دشوارتر و سنگينتر كرده ، فرصتهاى بسيار مناسبى نيز به وجود آورده و اصالت فرهنگ اسلامى را روشنتر و زمينهء شكوفايى آن را فراهمتر كرده است .
حوزههاى علميهء ما اگر از محدوديتهاى مصنوعى كه خود براى خود به وجود آوردهاند خارج گردند و با استفاده از پيشرفت علوم انسانى جديد به احياى فرهنگ كهن خود و آراستن و پيراستن آن بپردازند و آن را تكميل نمايند و به پيش سوق دهند ( كه آمادگى تكامل و پيشروى دارد ) مىتوانند از اين انزواى حقارتآميز علمى خارج شوند و كالاهاى فرهنگى خود را در زمينههاى مختلف معنوى ، فلسفى ، اخلاقى ، حقوقى ، روانى ، اجتماعى ، تاريخى با كمال افتخار و سربلندى به جهان دانش عرضه نمايند .
بديهى است كه انجام چنين رسالت مقدسى نيازمند به شوراها و طرحهاى متعدد ، هر كدام براى مدت معين است . آنچه در اين اوراق ذكر مىشود ارزش اين كه نام طرح به آن داده شود ندارد ، يك سلسله تذكرات است كه به نظر نويسنده از نظر وظايف و مسئوليتها رسيده است و در اين اوراق يادداشت مىشود .
اين وظايف را در دو بخش ذكر مىكنيم : بخش اول تحت عنوان وظايف اصلى و بخش دوم تحت عنوان وظايف فعلى .
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 281
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص٢٨١