ارزش
يكى از مسائل مهم در اقتصاد ، چه از جنبه نظرى و فنى و چه از جنبه اخلاقى ، مسئله « ارزش » است . ارزش چيست و عامل ارزش دهنده چه مىباشد ؟ .
ارزش كه شايد با « ارج » همريشه باشد - بلكه شايد « ارج » معرَّب « ارز » است - اسم مصدر است و به معنى حالت حاصل از ارج گذاشتن است . انسان به بعضى چيزها ارج مىگذارد و به آنها اهميت مىدهد . آن چيزها همانها هستند كه به حال او نافع و مفيد باشند . ارزش اقتصادى عبارت است از ارجى كه در يك ماده معاشى وجود دارد ، و يا ارج معاشى و پولى كه براى يك امر مادى يا معنوى نظير تعليم و يا يك امر هنرى مثل خواندن اعتبار مىشود . بحث ارزش در دو قسمت است :
يكى اينكه چگونه است كه بعضى امور مادى اين جهان براى انسان ارزش و ماليّت دارد و ثروت شمرده مىشود ، مانند آب و نان و زمين و ميوه و فرش و غيره ، و بعضى ديگر ارزش و ماليّت ندارند و ثروت شمرده نمىشوند ، مانند نور و هوا و مانند زباله و خاكروبه ؟ .
ديگر اينكه تفاوت ارزش امورى كه ماليّت دارند از كجا پيدا مىشود ؟ به عبارت ديگر منشأ قيمتها و تفاوت آنها چيست ؟ چرا دو چيز كه هر دو با واحد وزن يا كيل يا متر خريد و فروش مىشوند و برابرند يكى از ديگرى گرانتر است ؟ .
اما قسمت اول : ماليّت و ارزش پيدا كردن يك چيز تابع اين است كه اولًا به
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 439
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص٤٣٩