هدف اساسى بوده است . يكى از اين دو هدف ، برقرارى ارتباط صحيح ميان بنده و خالق خودش ، ميان بنده و خداست ، و به تعبير ديگر منع بشر از پرستش هر موجودى غير از خالق خودش ، كه در كلمهء طيّبهء « لا إله إلا الله » خلاصه مىشود . هدف دومى كه براى بعثت پيامبران عظام از طرف خداوند متعال هست ، برقرارى روابط حسنه و صالحه ميان افراد بشر ، بعضى با بعضى ديگر ، بر اساس عدالت و صلح و صفا و تعاون و احسان و عاطفه و خدمت به يكديگر است .
قرآن كريم اين دو مطلب را به عنوان دو هدف براى انبياء در كمال صراحت ذكر كرده است . راجع به هدف اول ، دربارهء خاتم الانبياء مىفرمايد :
يا أَيُّهَا النَّبِيُّ إِنَّا أَرْسَلْناكَ شاهِداً وَ مُبَشِّراً وَ نَذِيراً . وَ داعِياً إِلَى اللَّهِ بِإِذْنِهِ وَ سِراجاً مُنِيراً
« 1 » ، و دربارهء هدف دوم مىفرمايد :
لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلَنا بِالْبَيِّناتِ وَ أَنْزَلْنا مَعَهُمُ الْكِتابَ وَ الْمِيزانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ
« 2 » . ببينيد قرآن با چه صراحتى عنايت انبياء و بلكه مأموريت و رسالت انبياء براى برقرارى عدل در ميان بشر را بيان مىكند . در اين آيه مىفرمايد ما فرستادگان خودمان را با دلايل روشن فرستاديم و همراه آنها كتاب و دستور و نوشته فرستاديم با ميزان ، يعنى قوانين و مقررات عادلانه ، براى چه ؟
« لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ »
براى اينكه همهء افراد بشر به عدالت رفتار كنند و اصل عدالت در ميان افراد بشر برقرار گردد .
بنابراين مسألهء برقرارى عدالت ، آن هم با مقياس بشريت ، هدف اصلى و عمومى همهء انبياء بوده است ؛ يعنى انبياء كه آمدهاند ، يك كار ، يك وظيفه ، يك مأموريت و يك رسالتى كه داشتهاند ، به نصّ قرآن مجيد عدالت بوده است .
مطلب ديگرى كه بايد در اينجا عرض كنم اين است : آيا مسألهء عدالت ، آن هم عدل كلى و عدل عمومى - نه عدل نسبى و فردى و شخصى - يعنى عدالت به معنى اينكه روزى در اين جهان براى بشر پيش بيايد كه در آن روز اثرى از اين ظلمها و ستمها و تبعيضها و جنگها و نفرتها و كينهها و خونريزيها و استثمارها و از لوازم اينها يعنى دروغها و نفاقها و نيرنگها ، و بالاخره اثرى از اينهمه مفاسدى كه در ميان بشر وجود دارد نباشد ، آيا چنين روزى براى بشريت خواهد بود ؟ آيا بشريت در آيندهء خودش چنين دورهاى و چنين روزى و چنين قرنى را خواهد داشت ؟ يا نه ، اين فقط يك خيال
هامش
( 1 ) . احزاب / 45 و 46 .
( 2 ) . حديد / 25 .