از فكر و مطالعه و كتب روانپزشكهاى عصر حاضر خيلى بالاتر است ، براى اينكه اسلام حتى در فكر و خيال ما دخالت كرده و به ما دستور داده است كه
إِنَّ بَعْضَ الظَّنِّ إِثْمٌ
يعنى حتى بعضى از گمانها زيانبخش است و براى شما ضرر دارد . بگذريم از صحنههايى كه مىبينيم و مىشنويم و مجامعى كه شركت مىكنيم و براى روان و اعصاب و سلامتى روح ما زيانهاى جبرانناپذيرى دارد و خيلى از ضعفهاى عصبى و روانى را همين صداها و همين جلسات ايجاد مىكند و متأسفانه ما هم غالبا پرهيز نمىكنيم اما مىتوان گفت اسلام از سطح فكر روانشناسهاى عصر حاضر بالاتر است ، در گمانى كه مربوط به خود ما هم هست دخالت و نظارت دارد كه بعضى از گمانها را ما حق نداريم بكنيم يعنى لحظاتى را به بعضى از گمانها بگذرانيم كه همان در روح خود ما زيانهايى خواهد داشت ، موظفيم كه توجه نكنيم . منظور من اين بود كه چه جناب آقاى مطهرى و چه آقايان همكاران و دوستان ، در مسائل علمى مثالهايى بزنند و با توجه به آخرين نظريات علمى امروز تطبيق كنيم تا نتيجه و اثرش را بهتر درك كنيم .
جواب : گويا آقاى دكتر توجه نفرموده بودند كه بنده اول مقدمه كوچكى عرض كردم كه اين بحث بحث خيلى خوبى است و زمينهاى هست و هر چه كه ما براى آن وقت صرف كنيم مناسب است ، براى اين بود كه خواستم توجه داشته باشيد كه من دلم مىخواهد كه در اين موضوع زياد بحث شود . آنچه كه من اول عرض كردم به عنوان فهرستى بود براى مسائلى كه بعدها مىخواهيم با همكارى آقايان دربارهء آنها بحث كنيم ، نخواستم از آن رد شده باشيم . اين را من اول به عنوان فهرست عرض كردم كه اعجاز قرآن در دو ناحيه است ، يكى ناحيه زيبايى كه اصطلاحا ناحيه لفظى گفته مىشود ، و ديگر ناحيه علمى و فكرى . بعد براى اينكه ما يك فهرستى گفته باشيم همين قدر عرض كردم كه مثلا در باب توحيد ، در باب اخلاق ، در باب مقررات خانوادگى ، در طبيعيات [ چنين است ] . منظورم اين بود كه اينها را در فصلهاى بعدى بايد به تفصيل بگوييم و مخصوصا من در اول سخنم عرض كردم مسائلى هست كه در حدود تخصص من نيست و آقايان بايد در اين موضوعات مطالعه كنند ، منتها من در حدودى كه برايم مقدور باشد كتابهايى به شما راهنمايى كنم و بعد خودتان بياييد اينجا بيان كنيد . مثلا همين كتاب باد و باران در قرآن آقاى مهندس بازرگان بايد در يكى دو جلسه دربارهء آن بحث شود و يكى از آقايان كه در اين جور مسائل طبيعيات و جوّشناسى واردتر از من است بيايند مسائل را بحث كنند و روى اينها انتقاد كنيم . پس