بعد عدهاى را نام مىبرد ، مىگويد اينها رياضىدانان اشراقى هستند و عدهاى ديگر را نام مىبرد ، مىگويد اينها رياضىدانان منطقى هستند . بعد چند جملهاى راجع به روشنبينى و تلهپاتى صحبت مىكند . اين طور مىگويد :
« وجود روشنبينى و تلهپاتى نيز يكى از معلومات بلا واسطهء مشاهده است .
روشنبينان بدون استفاده از اعضاى حسى خود افكار ديگران را درك مىكنند و حوادث كم و بيش دور را از لحاظ مكان و زمان مىبينند . »
در جلسه گذشته چون ما بالاشاره اين موضوع را صحبت كرده بوديم ، آقاى مهندس سحابى كه اينجا بودند معلوم شد كه روى همين زمينهء بالخصوص مطالعات زياد و يادداشتهايى دارند و ما از ايشان خواهش كرديم كه يادداشتهاى خودشان را بياورند . ما از رفقا هميشه خواهش كردهايم كه در اين موضوعات كه صحبت مىشود ، هر كسى هر اندازهاى كه وقت دارد مطالعه داشته باشد و آن را ارائه كند تا همه استفاده كنند ، من خودم هم استفاده كنم . حالا من قسمتهايى از يادداشتهاى آقاى مهندس سحابى را برايتان مىخوانم . ايشان مىنويسند :
« ژاك هادامار رياضىدان بزرگ فرانسوى مىگويد : وقتى ما به شرايط اكتشافات و اختراعات مىانديشيم محال است بتوانيم اثر ادراكات ناگهانى درونى را ناديده بگيريم . هر دانشمند محققى كم و بيش اين احساس را كرده است كه زندگى و مطالعات علمى او از يك رشته فعاليتهاى متناوب كه در عدهاى از آنها اراده و شعور وى مؤثر بوده و بقيه حاصل يك سلسله الهامات درونى مىباشند ، تشكيل شده است . ( در واقع اينها مىخواهند بگويند كه اصلا نوابغ يعنى افرادى كه از اين قوهء درونى بهرهمند هستند ، به آنها بيشتر اين جور الهامات آنى مىشود ) ( 1 ) . پوان كاره مىگويد : به كرّات براى من اتفاق افتاده است كه پس از آنكه يك رشته تحقيقات و تجسسات طولانى علمى را بدون حصول نتيجه رها كردهام ، ناگهان در زمان استراحت يا به هنگام گردش ، بدون مقدمه و با كمال اطمينان فكرى ، برقآسا از خاطرم خطور كرده و راه حل مطلب را به دستم داده است . ( پوان كاره در نبوغ شخصى خيلى معروف است . ) ( 2 ) »
بو على در آخر دانشنامهء علايى وقتى راجع به همين قوهء حدس و الهام بحث
هامش
( 1 ) و 2 . جملهء داخل پرانتز از استاد است .