و ما نيز در زيارت او چنين خطاب مىكنيم :
« اشهد انّك قد اقمت الصّلاة ، و آتيت الزّكاة ، و امرت بالمعروف ، و نهيت عن المنكر ، و جاهدت فى اللّه حقّ جهاده ، و عملت بكتابه و اتّبعت سنن نبيّه » .
حفظ قانون
اكنون ببينيم شفاعت صحيح كدام است ؟ شفاعت صحيح كه تأييد كنندهء قانون و حافظ نظام است و آيات و روايات زيادى از طريق شيعه و سنى وجود آن را اثبات مىكند بر دو گونه است :
1 . شفاعت « رهبرى » يا شفاعت « عمل » .
2 . شفاعت « مغفرت » يا شفاعت « فضل » .
نوع اول شفاعتى است كه شامل نجات از عذاب و نيل به حسنات و حتى بالا رفتن درجات مىباشد ، و نوع دوم شفاعتى است كه تأثير آن در از بين بردن عذاب و در مغفرت گناهان است و حدّ اكثر ممكن است سبب وصول به حسنات و ثوابها هم بشود ولى بالابرندهء درجهء شخص نخواهد بود و اين همان است كه دربارهء آن ، رسول اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) فرموده است :
ادّخرت شفاعتى لاهل الكبائر من امّتى ، امّا المحسنون فما عليهم من سبيل ( 1 ) .
« من شفاعتم را براى گناهكارانى از امّت كه مرتكب گناه كبيره شدهاند ذخيره كردهام ، اما نيكوكاران مورد مؤاخذه قرار نمىگيرند . »
شفاعت رهبرى
براى توضيح اين نوع از شفاعت لازم است مطلبى را كه در بخش قبل تحت عنوان « عذاب اخروى » مورد دقت قرار داديم به ياد آوريم . در آن بحث ، گفتيم كه اعمال و كردارهايى كه انسان در دنيا مرتكب مىگردد ، در جهان ديگر تجسّم و تمثّل پيدا مىكنند و حقيقت عينى آنها جلوهگر مىشود . اكنون مىافزاييم كه در آخرت نه تنها اعمال ، تجسم پيدا مىكنند بلكه « روابط » نيز مجسم مىگردد ؛ روابط معنوىاى كه
هامش
( 1 ) . بحار الأنوار ، ج 8 ، ص 34 و 62