على بن محمد بن فرات ، برخى از وكلاى بغداد به بعضى از مناصب دولتى راه يافتند ؛ مثلا ابو سهل نوبختى به حكومت قريه مبارك و محمد بن على بزوفرى ، ديگر وكيل بغداد ، به حكومت قريه صلح و مزارعات از قراى واسط منصوب شدند . 9405712 خ 0 122 خ درهمان حال محسن بن فرات ، شلمغانى را به نيابت بعضى از حكّام در ساير قرا منصوب كرد . 0505712 خ 0 123 خ
در سال 312 ق ابن فرات و پسرش بر اثر برخى رويدادها دستگير و كشته شدند ، 1505712 خ 0 124 خ و ابن روح نيز دستگير و زندانى شد ، و پس از پنج سال در سال 317 ق آزاد گشت و مجددا نظارت مستقيم خويش را بر فعاليتهاى سازمان وكالت ادامه داد . در طول اين پنج سال ، امور سازمان به وسيله برخى از دستياران وى اداره مىشد . 2505712 خ 0 125 خ در اين عصر ، شلمغانى ، به دليل زندانى بودن ابن روح بر فعاليتهايش شدت و وسعت بخشيد ؛ به همين دليل توقيعى از سوى ناحيه مقدّسه ، به واسطه ابن روح ، از زندان به يكى از وكلاى بغداد به نام محمد بن همام تحويل داده شد . محتواى اين توقيع ، لعن شلمغانى و بيان انحرافات او و برشمردن وى در عداد امثال شريعى ، نميرى ، هلالى و بلالى بود . 3505712 خ 0 126 خ از اين پس ، شلمغانى به موصل گريخت و در اطراف آن در قريه معلثايا ، كتابهاى خود را براى ابو عبد اللّه شيبانى ، كه محدث اماميه و ساكن در قريه نوبختيه بغداد بود ، روايت كرد . 4505712 خ 0 127 خ در سال 323 ق شلمغانى پس از يك دوره فعاليت منحرفانه دستگير شد ؛ در اين سال ، بغداد شاهد شكنجه و اعدام شلمغانى و رفيقش « ابن ابى عون » بود . اجساد آنها در سمت غربى بغداد در مقرّ دار الشرطه سوزانيده شد 5505712 خ 0 128 خ و با اين حادثه ، نفوذ و اقتدار ابن روح در بين عباسيان افزايش يافت .
در 18 شعبان سال 326 ق ابن روح درگذشت و رهبرى سازمان وكالت را به امر امام عليه السّلام به على بن محمد سمرى سپرد . 6505712 خ 0 129 خ با توجه به كوتاهى دوران نيابت سمرى ، وى نبايد تغييرات عمدهاى در كار سازمان وكالت داده باشد . گرچه از شرح فعاليتهاى وى چيزى معلوم نيست ، ولى از نقل شيخ صدوق استفاده مىشود كه وكلا وى را به عنوان سفير راستين امام به رسميّت مىشناختند و خمس را به وى تقديم مىكردند . 7505712 خ 0 130 خ با رحلت سمرى در 15 شعبان 329 ق دوره مركزيت بغداد به عنوان مقرّ فرماندهى و مديريت سازمان وكالت نيز به پايان رسيد . اكنون مهمترين شاهد و سند دوره طلايى عمر بغداد به عنوان مركز استقرار دفتر وكالت در عصر غيبت صغرا ، قبور مطهّر نوّاب اربعه حضرت
سازمان وكالت و نقش آن در عصر ائمة ( ع ) ( فارسي ) — صفحة 94
مساهمون: محمدرضا جبارى
ص٩٤