تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تصوير امامان شيعه در دائرة المعارف اسلام ( فارسي ) — صفحة 215

مساهمون:

ص٢١٥
گروهى از كيسانيه ، از قرار معلوم امامت على [ بن حسين عليه السّلام ] را به رسميت شناختند . در مقابل ، به دليل سكوت على [ بن حسين عليه السّلام ] اكثر زيديه ( اما نه همهء آنان ) ، او را امام نمىدانستند
( cf . R . Strothmann , Das Staastrecht der Zaiditen , Strassburh 1912 , 107 ; W . Made - lung , Der Imam al - Qasim ibn Ibrahim und die Glau - benslehre . der Zaiditen , Berlin 1965 , 172 )
روابط على [ بن حسين عليه السّلام ] با مختار ، روابطى ، ناآرام و پرتنش بود : هنگامى كه مختار براى على [ بن حسين عليه السّلام ] هديه‌اى به مبلغ 100000 درهم فرستاد ، او نمىخواست اين هديه را بپذيرد ؛ اما جرئت نكرد آن را پس بفرستد . پس از مرگ مختار ، او آن هديه را به عبد الملك پيشكش كرد ، كه آن را نپذيرفت و گفت كه براى خود نگاه دارد . داستانهاى مختلفى كه در مورد اين دو نفر نقل شده منعكس كنندهء نگرش دوگانهء نويسندگان دوازده امامى دربارهء مختار است ؛ از جمله اينكه ادعا كرده‌اند مختار اشتياق داشت حمايت على [ بن حسين عليه السّلام ] را به دست آورد ، اما پس از آنكه از جانب او طرد شد ، به ابن حنفيه روى آورد . مورد ديگر اينكه ، آورده‌اند على [ بن حسين عليه السّلام ] علنا مختار را لعن و نفرين كرد ؛ يا اينكه مختار پس از آنكه عبيد الله بن زياد طىّ نبردى در كنار رود خازر ( سال 67 ق / 686 م ) به هلاكت رسيد ، سر او را نزد على [ بن حسين عليه السّلام ] فرستاد و اين كار موجب قدردانى و تشكر وى از مختار شد . در جوامع حديثى اهل تسنن ، على [ بن حسين عليه السّلام ] با عنوان يك راوى حديث از عبد الله بن عباس ، از پدر خود ، از عمويش حسن [ عليه السّلام ] و ديگران مطرح مىگردد . در ميان كسانى كه از او نقل حديث كرده‌اند ، برخى از پسرانش بودند و همچنين افرادى چون ابو اسحاق سبيعى ، حكم بن عتيبه ، عمرو بن دينار ، و زهرى . به گفته زهرى ( كه براى على [ بن حسين عليه السّلام ] احترام فراوان قايل بود ) ، او احاديث كمى را روايت كرده است ( كان قليل الحديث ) .