اين تفسير مقدمهاى گسترده در شانزده باب دارد . از جمله فضل و فضيلت قرآن ، ثقلين و همراه بودن آن دو و جدا ناپذيرى آن دو از يكديگر ، بيان اينكه هرآنچه بندگان خدا بدان نياز دارند در قرآن است ، همه حقايق قرآنى و تأويل آن نزد اهل بيت عليهما السّلام است ، نهى از تفسير به رأى ، قرآن ظاهر و باطن دارد ، محكم و متشابه ، ناسخ و منسوخ و . . . ، اقسام آيات قرآن ، مردود بودن حديثى كه مخالف با قرآن است ، اولين و آخرين سوره نازله بر رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله .
مؤلف در مقدمه تفسير و نيز در متن تفسير تنها روايات را بدون هيچ توضيحى آورده است . « 1 »
گو اينكه شيوه ذكر روايات و اقوال بدون ترجيح و اظهارنظر در ديگر تأليفات او نيز جارى است . « 2 »
ج . فهرست الفبايى آثار معاصران
أبجد العلوم الوشي المرقوم في بيان احوال العلوم ، صدّيق حسن خان محمد صدّيق خان بن حسن بن على حسينى قنوجى ابو الطيب ( 1307 ق ) .
كتاب ، بيان علوم به ترتيب ابجدى و الفبايى است . به مناسبت ، به علوم قرآن نيز پرداخته است .
عناوين قرآنى ، شبيه البرهان زركشى و الإتقان سيوطى است . تعريف مختصر آن علم ، فايده و ارتباط آن با ديگر علوم ، ذكر منابع مهم و در مواردى بسنده كردن به يكى از آن امور ، از ويژگىهاى كتاب است . « 3 »
كتاب در بيروت ، دار الكتب العلمية ، چاپ شده است .
إتقان البرهان في علوم القرآن ، فضل حسن عباسى .
عمّان ، دار الفرقان ، 1997 م ، دو جلد .
آشنايى با علوم قرآنى ، محمد مهدى ركنى يزدى .
كتاب بيشتر براى دانشجويان زبان و ادبيات فارسى و درس آشنايى با علوم قرآن تدوين شده است .
اين تأليف از پيشگفتار و ده فصل ترتيب يافته است . در پيشگفتار ، از تاريخ قرآن و علوم قرآن و ضرورت شناخت آن ، سخن به ميان آمده است . فصول كتاب بدينسان است : 1 -
هامش
( 1 ) . بحرانى ، تفسير فوق ؛ مهدوى راد ، همانجا .
( 2 ) . زركلى ، همانجا .
( 3 ) . قنوجى ، ج 2 .